بیماری های مشترک بین انسان و طیور بیماری های مشترک بین انسان و طیور بیماری های مشترک، بیماری هایی هستند که قابل انتقال بین انسان و حیوانات هستند. بچه های جوان و بزرگسالان پیر و افرادی که دچار فقر ایمنی هستند، بیشتر در معرض این گونه بیماری ها هستند. افرادی که فقر ایمنی دارند مانند کسانی که به بیماری های سرکوبگر ایمنی دچار هستند (ایدز) و یا کسانی که از دارو هایی که باعث ایجاد فقر ایمنی می شود (کورتون ها)، بیماری سرطان و یا کسانی که جنین سقط کرده اند، می باشد. فهرست برخی از بیماری هایی مشترک ارایه میگردد: کلامیدیوز Chlamydiosis، سالمونلا Salmonellosis، کمپیلو باکتر Campylobacteriosis، نیوکاسل New castles، آلوئولیت آلرژیک Allergic Alveolitis ، مایکوباکتریوم Mycobacteriosis (Avian Tuberculosis) ، آنفولانزا Influenza، ژیاردیا Giardia و کریپتوسپوریدیوز Cryptosporidiosis. کلامیدیوز: عامل این بیماری کلامیدیا پسیتا است و یک باکتری داخل سلولی می باشد. این بیماری در خانواده طوطیان و انسانها سیتاکوزیس نامیده می شود. این بیماری در طوطی سانان تب پاروت هم نامیده می شود. این بیماری علاوه بر انسانها و پرندگان، در گاوها، گوسفندان و خوک ها هم مشاهده می شود. اکثر انسان های که به این بیماری دچار می شوند، طوطی و یا کبوتر ویا بوقلمون در خانه نگه داری می کنند. این بیماری همچنین از انسانی به انسان دیگر هم منتقل می شود. بزرگترین گونه ای که توانایی ایجاد بیماری را دارند از انسان و پرنده ها ایجاد شده است. گونه های که در موجوادات دیگر یافت شده است اغلب موجب بیماری نمی شوند. عفونت از طریق مدفوع، ادرار، بزاق، ترشحات چشم و بینی و گرد و غبار پر ها منتقل می شود. این عفونت از طریق تنفس و یا خوردن دگر پرنده ها و یا انسان منتقل می شود. از طریق تخم نیز ثابت شده است که در مرغابی ها و غاز ها و بوقلمون ها منتقل می شود. دوره کومون این بیماری در پرندگان بین چندین ماه تا چندین سال متغیر است. در پرندگان این بیماری با التهاب چشم ها و سختی در تنفس و ادرار سبز همراه است. ولی این بیماری همیشه در پرندگان همراه نشانی های خاصی نیست، این گونه پرندگان ناقل این بیماری هستند. هرگونه استرس وارد شده به پرندگان از قبیل استرس حمل و نقل، تغذیه ضعیف، بیماری های دیگر، ضعیف بودن عملکرد تهویه ها ویا تخم گذاری موجب بیدار شدن این باکتری وایجاد بیماری همراه است. معمولا انسان ها در اثر ذرات عفونی معلق در هوا دچار التهاب می شوند. دوره کومون این بیماری در انسان بین 5 تا 14 روز است. علائم عمومی این بیماری در انسان تب آنفولانزایی، اسهال، لرزش، کونژکتیویت و زخم شدن گلو می باشد. تست های تشخیصی متعددی وجود دارد ولی بهترین تست برای ردیابی این بیماری P.C.R است و حساسیت زیادی دارد. داروهای مناسب این بیماری تتراسایکلین و داکسی سایکلین است. در انسان به مدت 3 هفته و در پرنده ها 45 روز تحت درمان قرار می گیرند. سالمونلا: سالونلا یک باکتری گرم منفی است که در انسان و پرنده ها و سایر حیوانات ایجاد بیماری می کند. این باکتری می تواند در خاک و آب مدت های زیادی زنده بماند. تعداد زیادی از سروتایپ های سالمونلا که توانایی بیماری زایی دارند، شناخته شده است. تمامی سروتایپ ها قادرند در غذا ایجاد سم کرده و غذا را مسموم نمایند. وجود خود سالمونلا و سم تولید شده آنها، هر دو می تواند ایجاد بیماری کند. بیماری سالمونلا در پرنده ها می تواند از طرق، خوردن غذا های آلوده ، آب و تخم مرغ های حاوی سالمونلا و یا از طریق پوسته تخم مرغ روی دهد. این باکتری ممکن است در مرغ ها و یا کبوتر ها باشد ولی آنها در ظار سالم هستند. عفونت در پرنده ها همراه با سستی، از دست دادن اشتها، نخوردن آب و گسترش آرتریت همراه است. در طوطی ها ممکن است که اسهال خونی ، افسردگی شدید ، افزایش سلول های سفید خون و سرانجام مرگ را در پی داشته باشد. اغلب انسان هایی که به این بیماری دچار می شوند به دلیل آلودگی غذا به این باکتری و مخصوصا غذا هایی که از پرندگان خانگی و محصولات آنها تهیه شده است، می باشد. برای مردم دوره کومون این بیماری 6 تا 72 ساعت است. استفراغ، اسهال خونی، تب و کم آبی بدن از عوارض این بیماری است. بازگشت سلامتی در این بیماری 2 تا 4 روز است. سالمونلا از طریق انسان به انسان نیز می تواند منتقل شود. انسانهای آلوده به سالمونلا نیز می توانند سبب بیماری در پرنگان شوند. تشخیص این بیماری در پرنده زنده مشکل است چون که پرنده ها به صورت متناوب دچار می شوند. آزمایشهای کشت میکروبی از کلواک و مدفوع در تشخص بیماری بسیار کمک کننده است. درمان پرندگان آلوده به این بیماری توسط آنتی بیوتیک های قوی که در آزمایشهای کشت میکروبی حساسیت آنها تعیین شده است برای 3 تا 5 هفته صورت می گیرد. پرنده هایی که خوب می شوند ممکن است ناقل و حامل سالمونلا شوند. منبع http://www.canaryalireza.ir

بیماري آسپرژيلوز

 

تعريف

آسپرژيلوس بيماري عفوني پرندگان است وعامل آن قارچ مي باشدواز خصوصيات آن ناراحتي تنفسي ووجود پلاكهاي كازئوز (پنيري )درريتين وكيسه هاي هوائي مي باشد.

 به عنوان يك بيماري حاد پرندگان جوان وارد عمل شده وتعداد زيادي مبتلا شده ومي ميرندونيز بعنوان يك بيماري مزمن تعداد كمي از پرندگان را مبتلا مي كند. اسم مترادف آن پنوموني جوجه هاي سراز تخم درآورده مي باشد.

 

عامل بيماري

 قارچي است بنام ASPERGILLUS FUMIGATUS بيماري اولين بار در فرانسه در سال 1856 گزارش شده است قارچ درطبيعت منتشر مي شود وگياهان وحيوانات وانسان را مبتلا مي نمايد وطيور را نيز به همين گونه بيمار مي كند . دردرجه حرارت اطاق ودرجه حرارت بالاتررشد مي كند . كلني هاي جوان آبي مايل به سبز هستند ودركشتهاي كهنه تيره مي شوند.اسپورهاي قارچ آسپرژيلوس بسيار مقاوم هستند وبه روشهاي معمولي نمي توان آنها را ازبين برد وبنابراين بيماري به آساني منتقل مي شود.

عامل بيماري در محيط سابوروآگار (SABOURUUD AGAR) در درجه حرارت اطاق آزمايشگاه وحتي دردرجه حرارت بيشتر رشد مي كند.

 

حساسيت

تمام پرندگان ، حيوانات وانسان وگياهان حساس هستند پرندگان جوان خيلي حساس مي باشند ونيمچه هاي تخمي وبلدرچين بيشتر ازجوجه ها حساس مي باشند.

 

اپيدميولوژي

بيماري در سراسر جهان وجود دارد واسپورهاي قارچ تقريبا به صورت عالمگير ظاهر مي شوند. وثابت شده است كه تمام مواد بستر(كود گياهي ، پوسته بادام زميني وپوشال بخاري پوست درخت ،كاه ) عامل بيماري را در خود نگهداشته اند آسپرژيلوس به صورت اسپوراديك بوجود آمده وبصورت يك مشكل براي مرغداري در مي آيدوبندرت بشكل اپيدمي تظاهر مي كند.

 

انتقال بيماري

انتقال بيماري از طريق استنشاق اسپورهاي قارچ در هچر هاي آلود ، فارم هاي پرورش مرغ مادر وبستر ويا غذايي آلوده صورت مي گيرد . بسياري از پرندگان بوسيله محيط آلوده مي شوند.اين بيماري زياد مسري نيست ، مطالعات اخير نشان داده است هنگاميكه رطوبت محيط بالا رفته در محيط آلوده به قارچ آسپرژيلوس انتشار آلودگي كم شده است .بعدا SHAKEY از دانشگاه كلرادو گزارش داد كه صاف كردن هواي هچري باعث كم شدن تلفات به ميزان 6% درجوجه هاي گوشتي شده است .

 

نشانيهاي بيماري

درفرم حاد تنفس با دهان باز ،  حالت خواب آلودگي واز دست دادن اشتها وبطور اتفاقي نشانيهاي فلجي وتشنج دربلدرچين ها مشاهده شده است (كه هر دو اين نشانيها دراثر سم قارچ يا عفونت قارچي مغز ايجاد شده است ). درفرم مزمن از دست دادن اشتها ، عدم رشد ، تنفس با دهان باز ، لاغري ، سيانوز (آبي وتيره رنگ شدن پوست )وبالاخره مرگ از نشانيهاي بيماري است . اختلالات سلسله اعصاب مركزي (پيچيدن گردن وغيره ) دربعضي از پرندگان دريك گله آلوده مشاهده مي گردد.

 

دوره بيماري

دوره بيماري تا حد زيادي به سن وقدرت پرنده مربوط مي شود . درفرم حاد (2 تا 4 هفته ) وآنهائيكه شديدا آلوده شده اند مي ميرند . مرگ ومير دربلدرچين ها بطور متوسط 5تا 20 درصد است و ممكن است تا 50% نيز برسد . درشكل مزمن دوره بيماري چند هفته تا چند ماه وتلفات معمولا كمتر از 5 درصد است

 

جراحات بيماري

جراحات دانه دارسفت وسخت دردستگاه تنفس بخصوص ريتين وكيسه هاي هوائي ظاهر مي شود . اين جراحات را پلاك مي خوانند زيرا دريك طرف تحدب ودرظرف ديگر تقعر دارند . پلاكهاي مذكور از اكسوداي پنيري زرد رنگ شكل مي گيرند كه دريك طرف كلني قارچ جمع شده (مركز عفونت ) درريتين مجاري هوا وكيسه هاي هوائي ظاهر مي شوند . جراحات قارچي مغز (آنسفاليت ) درپرندگاني كه اختلالات سيستم اعصاب مركزي را نشان ميدهند مشاهده مي شود.

 

تشخيص بيماري

تشيخص تجربي درموقع اتوپسي مبتني برتاريخچه بيماري است و جراحات تيپيك در پرندگان آلوده ومشاهده قارچ درآزمايش ميكروسكپي وبطور مستقيم بيماري را مشخص مي كند . تأييد آزمايش مستلزم جدا كردن قارچ از جراحات پنيري شكل است وكشت قارچ 3 تا 7 روز طول مي كشد واين بستگي تامي به رشد قارچ در محيط آزمايشگاه دارد .

 

درمان

درماني براي موارد انفرادي پرندگان آلوده نيست .از طريق بالا بردن ميزان رطوبت محيط مي توانيم انتشار بيماري را كنترل ويا حداقل محدود نمائيم . از بين بردن منبع آلودگي ودرمان گله با استفاده از داروهاي ضد قارچ (مايكوستاتين وكنترل كننده قارچ سديم يا كلسيم پروپيونات يا ويوله دوژانسيان ) درغذا يا سولفات مس (1در 2000) يا ROCON  درآب براي مدت 3 تا 5 روز توصيه مي شود وبستر را با استفاده از ميكروب كش روغني بمنظور كنترل گردو غبار هواي محيط واسپور قارچ موجود درآن اسپري مي نمايند . در مواردي كه بيماري بطور شديد منتشر گرديده است قبل از تجويز دارو در گله بستر بايستي تعويض گردد . سولفات مس براي فلزات فاسدكننده آنها محسوب مي شود بنابراين دارو بايستي در ظروف لعابي وشيشه اي يا سفالي ويا پلاستيكي توزيع شود.

 

پيشگيري

زدودن منبع عفونت (بستر، ساختمان ، دستگاه جوجه كشي يا غذا ) وتميز كردن كامل آن ضد عفوني وگاز دادن مرغداري بايستي مورد نظر قرار گيرد. قبل از هربارخوراك دادن دان خوريها را تميز كرده واز مصرف غذاهاي كپك زده بايستي پرهيز كرد. پوشال باران خورده وكهنه ويا تراشه هاي چوب را كه از مدتها پيش نگهداري شده اند نبايدمصرف نمود. بستر كپك زده يا بستري كه مقداري از پوسته درختان درآن است بايستي از مصرف خارج گردد.

 

 

نشانه هاي كمبود ويتامين E در طيور

 

ويتامين E موثرترين آنتي اكسيدان بيولوژيكي بوده و كمبود آن منجر به تخريب اكسيد اتيو بافتهاي حاوي ليپيد مي شود آثار زيان بار كمبود ويتامين E طي يك دوره 3-4 هفته اي و پس از تخليه كامل ذخاير اين ويتامين از بافتها بروز مي نمايد. علائم كمبود از كاهش بار وري تا ايجادعلائم و نشانه هاي اختصاصي بر اساس سن و جنس متفاوت است .

 آثار اختصاصي كمبود ويتامين E كه تحت شرايط تجاري اهميت اقتصادي هستند به شرح زير مي باشند:

خيز زير جلدي

اكسيداسيون لايه هاي ليپيدي غشاهاي سلولي مفروش كننده ديواره مويرگها منجر به دگرگوني ساختار اين سلولهاي شد و موجب افزايش نفوذ پذيري و نفوذ مايع و اكسودا به بافتها ي زير جلدي مي گردد كه در اغلب موارد اين حالت به صورت تورمي نرم در پشت چينه دان مشاهده مي گردد . جوجه هاي حاصل از مرغهايي كه دچار كمبود ويتامين E هستند .

در سن دو هفتگي علائم خيز زير جلدي (Exudative Diathesis) را نشان می دهند . در موارد پيشرفته كمبود خونريزي زير جلدي نيز ممكن است مشاهده شود .

انسفالومالاسي :

افزايش محتوي ليپيدي هر اندامي موجب نياز بيشتر به ويتامين E جهت ممانعت از اكسيد اسيون مي شود مقادير فراوان ليپيد در بافت مغزي موجب حساسيت فراوان اين اندام نسبت به كمبود ويتامين E مي گردد . انسفولومالاسي (Encephalameixie) با ايجاد جراحات استجاله اي در مغز در جوجه هاي جوان تا سن 6 هفتگي  و دراثر خيز و خونريزي در مخچه مشاهده مي شود . زمان بروز نشانه اي درمانگاهي تحت تاثير سطوح ويتامين E است . كه توسط مرغ مادر به زرده منتقل شده و جهت استفاده جوجه در زمان تفريح در دسترس مي باشد ميزان احتياجات ويتامين E همچنين تحت تاثير اسپدلينولنيك خوراك مي باشد .

 دستروفي عضلاني:

استحاله ديستروفيك سلولهاي عضلاني در اثر كمبود ويتامين E اغلب در عضلات سينه وران مشاهده مي گردد . ماكيان در همه سنين نسبت به ديستروفي عضلاني (Muscular Dystrophy) حساس بوده و هنگامي كه عضلات پا مبتلا مي شود به طور مشخصي علائم عدم تعادل را نشان داده و تمايل به راه رفتن نداريد. در موارد شديد كمبود ويتامين E جراحات استحاله اي ممكن است در سنگدان و عضلات قلبي نيز مشاهده گردد . ميزان شدت جراحات همچنين تحت تاثير كمبود اسيدهاي آمينه گوگردي نيز مي باشد .

باروري و قابليت جوجه در آوري :

تخريب اكسيداتيو بافت بيضه و اسپرموها موجب عقيم شدن خروسها مي گردد . در موارد پيشرفته كمبود ويتامين E عقيم شدن خروسها ممكن است به صورت دائمي ادامه يابد قابليت جوجه در آوري در اثر مرگ جنين ها ابتدا در چهارمين روز انكوباسيون ومجدداً ر 2-3 روز قبل از تفريح كاهش مي يابد مرگ جنيني گردش خون رخ مي دهد .

 توليد تخم مرغ :

كاهش توليد تخم مرغ به طور اوليه در اثر تخريب اكسيداتيو فوليكولهاي تخمدان ايجاد شده و سپس طي 2-3 هفته همزمان با تخليه كامل بافتها از ويتامين E به ميزان وسيعي نمايان مي شود در مرغهاي مادر در اثر كمبود ذخيره ويتامين E در زرده به خاطره افكنده شده و در نتيجه تكامل جنين و همچنين سرزندگي جوجه هاي حاصل طي اولين هفته زندگي تحت تاثير قرار مي گيرد .

 سر زندگي جوجه ها :

طي اولين روزهاي پس از تفريح و تا زمان تكامل كافي دستگاه گوارش جوجه ها قادر به استفاده از ويتامني E  خوراك نيستند و احتياجات فيزيولوژيكي ويتامين E طي 4-5 روز اول زندگي مي بايستي از طريق زرده تامين شود . جوجه هاي حاصل از مرغهاي مادر دچار كمبود ويتامين E مقادير ناكافي از اين ويتامين دريافت نموده و در نتيجه نسبت به عوامل استرس زاي فيزيولوژيكي و ايمونولوژيكي بسيار حساس وضعيفي داشته و دچار تلفات بالايي طي اولين هفته زندگي مي شوند .

علاوه بر اين جوجه ها در صورتي كه با خوراك حاوي مقادير ناكافي مكمل ويتامين E تغذيه شوند . علائم كمبود ويتامين E را نشان خواهند داد .

 پاسخ ايمني :

نقش ويتامين E در پاسخ ايمني سلولي و هموره بخوبي شناخته شده است كمبود ويتامين E منجر به پاسخ ايمني كمتر از حد معمول مي گردد . تحت شرايط تجاري انقال پادتن مادري و نيز پاسخ به واكسيناسيون نيز ممكن است كمتر از حد مناسب باشد . رد موارد شيوع بيماري باعلائم باليني پاسخ ايمني كمتر از حد معمول بوده و پاسخ به مواد دارويي نيز در كمترين ميزان مي باشد و ممكن است مدت زمان بيماري طولاني شود .

 هموليز گلبولهاي قرمز :

سطوح ناكافي و يتامين E در بدن گلبولهاي قرمز را نسبت به تخريب اكسيداتيو غشاء سلولي مستعد مي نمايد . اكسيداسيون لايه هاي ليپيدي غشاء سلولي سبب افزايش نفوذ پذيري سلول و نهايتاً ايجاد هموليز (Haemolysis) گلبولهاي قرمز مي شود .

 

منبع http://www.iran-poultry.com 

بیستم فروردین روز ملی فناوری هسته ای مبارک باد

پدیده های نوین ٬ استراتژی های جدید را برای گاو نزدیک زایمان توصیه می کند

 

گاوها هرچه به زمان زایمان و آغاز دوره  شیر دهی جدید نزدیک تر می شوند ٬ دچار تنش یااسترس بیشتری می شوند . در خلال این دوره ی انتقال ٬ بسیاری تغییرات بیولوژیکی جهت مراحل مختلف زایمان و شروع شیر دهی رخ میدهد و البته تغییرات عمده تری در روش مدیریت این دوره نیز انجام می شود که مزید بر استرس های بیولوژیکی می باشد .

همانگونه که همگان قبول دارند ٬ دوره ی انتقال دوره ی بسیار حساس در جهت پیشگیری از مجموعه مشکلات دام می باشد . با وجود تلاش بسیار حساس در جهت پیشگیری از مجموعه مشکلات دام می باشد . با وجود تلاش بسیار متخصصین عملی تغذیه ی گاو و محققین دانشگاهی ٬ مشکلات اوایل دوره ی شیر دهی همچنان وجود دارد . یک توصیه عملی بسیار معمول این که دریافت مواد غذایی توسط دام را قبل از زایمان باید تحت نظر گرفت . دریافت غذا به ویژه در هفته ی آخر قبل از زایمان یک مسئله طبیعی است .

سه هفته قبل از زایمان دریافت ماده ی خشک گاو وتلیسه ی شکم اول حدود 9/1 و7/1 درصد وزن بدن آن می باشد ولی تفاوت های عمده ای از یک گله تا گله دیگر از نظر در یافت ماده ی خشک دیده شده است . متاسفانه زمانی که نیاز گاو به مواد غذایی جهت رشد جنین و آماده شدن سیستم پستانی برای دوره ی  شیر دهی بعدی افزایش می یابد ٬اشتهای گاو کاهش پیدا می کند . به همین علت توصیه ی افزایش دادن دریافت ماده ی خشک (مواد غذایی) به نظر منطقی می آید.

حدود 10 سال قبل تحقیقی انجام دادیم که در آن گاوهایی که به طور طبیعی قبل از زایش ٬ کاهش دریافت غذایی داشتند با گاوهایی که به طور دستی تغذیه ی اجباری شدند (به صورتی که دریافت ماده ی خشک آنها کاهش نیافت ) مقایسه گردیدند ٬ گاوهایی که به طور اجباری تغذیه شده اند ٬ تمام پس مانده ی آخور آنها به صورت دست ی وارد شکمبه آنها شد (از طریق فیستول بادریچه ی تعبیه شده ). شکل شماره 1 دریافت ماده خشک 2 گروه گاو را نشان می دهد در مقایسه گاوهائی که تغذیه اجباری داشتند و دریافت ماده خشک  آنها کاهش نداشت ٬وضعیت آنها پس از زایمان بهتر از گروه شاهد بود . چربی کمتری در کبد و کتون کمتری در خون داشتند و آنها شیر بیشتر و با درصد چربی بالاتری تولید کردند . برداشت منطقی از این تحقیق افزایش مقدار در یافت ماده ی خشک در قبل از زایمان بود و این توصیه پیغامی بود که از آن زمان ما به دامدار ٬دامپزشک و متخصص تغذیه ارسال می کردیم .

 شواهد قوی وجود دارد که احتمال برداشت دیگری از نتایج تحقیق فوق را تقویت می کند . تحقیقاتی در دانشگاه ایلینویز و اخیراً در دانشگاه فلوریدا انجام گردیده که نتیجه گیری جدیدی را عرضه می کند و آن این محدودیت تغذیه در دوره ی انتقال (دوره ی خشکی ) به خوبی تغذیه اجباری یا تغذیه آزاد پاسخ داده است . شکل شماره (2) منحنی دریافت ماده ی خشک با محدودیت را نشان می دهد . دقت کنید که دریافت ماده ی خشک تغذیه با محدودیت و تغذیه گروه شاهد (طبیعی) در قبل از زایمان برابر است . تحقیق دانشگاه ایلینویز نشان داد که چربی کبد گاوهای تغذیه شده با روش محدودیت ٬ کمتر بوده و پس از زایمان دریافت ماده ی خشک آن ها بالاتر رفته است .

جهت دستیابی به پاسخ واقعی ٬ نیاز به بررسی مجدد نتایج مطالعه ی تغذیه اجباری و تحقیقات انجام شده در دانشگاه های ایلینویز و فلوریدا داشتیم .

پس از بررسی نتایج تحقیق قبلی خود که در آن گاوها به روشی تغذیه شده بودند که موجب تفاوت فاحشی در دریافت ماده خشک گاوهای خشک نزدیک زایش گردید به این نتیجه رسیدیم  که نتایج تحقیق ما هیچ گونه رابطه ای میان میانگین دریافت ماده ی خشک 3 هفته ی آخر آبستنی و مقدار چربی جمع شده در کبد پس از زایمانرا نشان نداد ولی رابطه معنی داری را بین کاهش دریافت غذا در سه هفته آخر آبستنی و مقدار چربی جمع شده در کبد پس از زایمان  گاوها را نشان داد . بدین معنی که هر چه دریافت غذا کاهش بیشتری داشت جمع شدن چربی در کبد بیشتر بود . در تحقیق اولیه ی ما تغذیه ی اجباری به ما این امکان را داد که دریافت غذا را به حداکثر برسانیم وهمچنین در جهت پیشگیری از کاهش دریافت مواد غذایی در قبل از زایمان کمک زیادی کرد و اکنون با پدیده های نوین توصیه می گردد بالا بردن دریافت غذا به سمت حداکثر ٬ جهت سلامتی و تولید خوب گاو پس از زایمان ضروری نیست . شاید بهتر باشد در دوره ی قبل از زایمان سعی و تلاش در جهت دریافت مواد غذایی شود تا بالا بردن دریافت مواد غذایی .

در یافت بالاتر ماده ی خشک زیان آور نیست و نباید علیه این کار تبلیغ گردد ولی اگر گاوها نتوانند مقدار دریافت ماده ی خشک را در خلال دوره ی زایمان ادامه دهند در معرض خطر بیشتری قرا ر خواهند گرفت . پر واضح است که امکان نگهداری اشتهای کل گاوها وجود ندارد و متاسفانه تحقیقات کافی در این خصوص وجود ندارد تا بتوان استراتژی مناسبی را در جهت جلوگیری از کم شدن دریافت ماده ی خشک ارایه نمود . تنها توصیه های منطقی را می توان قبول کرد و بکار برد . در دوره ی قبل از زایش یا دوره ی خشکی نزدیک زایمان به طور طبیعی گاو غذای کمتر می خورد بنابر این پیشگیری از هر مسئله ای که باعث کاهش بیشتر دریافت غذا گردد٬بسیار مهم و حیاتی است .

مهم ترین نکات جهت یادآوری :

-          جایگاه گاوهای نزدیک زایمان را متراکم نکنید . این مشکل معمول گاوداری هاست به ویژه گاوداریهای توسعه  یافته و در تهیه ی جایگاه مناسب جهت گاوهای در حال انتقال موفق نشده اند . تراکم جمعیت در جایگاههای با Free-stall 90% تعداد جایگاه آزاد انفرادی است . در جایگاه های بدون free-stall و باز حدود 30 متر مربع (مسقف و آزاد )برای هر گاو باید در نظر گرفته شود .

-          از جابه جایی بیش از حد پیشگیری کنید . محیط های جدید و گروه جدید گاو ایجاد تنش می کند . داشتن گروه های متعدد لزوماً یک حسن نیست . به ویژه از جابه جایی گاو وتلیسه قبل از زایش باید اجتناب شود .

-          گاو و تلیسه را در صورت امکان جدا از هم نگهدارید . با این که حساسیت تلیسه نسبت به گاو در برابر مشکلات کم تر است ولی اگر در محل غذاو آخور قادر به رقابت با گاو نباشد با جدا سازی آنها این مسئله ایجاد مشکل نخواهد کرد .

-          از تغییر شدید جیره ی غذایی اجتناب گردد . به خصوص از افزودن ناگهانی مواد غذایی که خوش خوراک نیستند از قبیل (پودر خون٬ چربی) جلوگیری شود . دوره ی انتقال زمان خوبی جهت تغذیه دام با علوفه ی خراب یا کپک زده نیست .

-          از غذای کاملاً مخلوط جهت تغذیه ی گاوهای نزدیک زایش استفاده گردد تا قابل جدا سازی و و انتخاب گاو نباشد .

بدین وسیله از مصرف نشاسته و کنسانتره بیش از حد جلوگیری خواهد شد و حتی مواد غذایی غیر خوش خوراک را به این روش می توان به گاو خوراند .

-          از تنش گرمایی جلوگیری کنید . به طور معمول به گاوهای شیری از این نظر رسیدگی می شود و نباید گاوهای نزدیک زایمان را فراموش کنید .

-          آب تازه و به مقدار کافی در اختیار گاوها قرار دهید . روش تغذیه محدود کننده ی مقدار غذا یک امتیاز است به خصوص برای گاودارا نی که نمی توانند مقدار بالای دریافت غذا در گروه گاوهای نزدیک زایمان را انجام دهند و یا گاودارانی که ترجیح میدهند به طور اجبار دریافت ماده غذایی را بالا ببرند . با محدود نگه داشتن در یافت غذا ٬ احتمال کاهش شدید اشتها و دریافت ماده ی خشک در نزدیک زایمان افزایش می یابد . از نقطه نظر علمی کاربردی محدود کردن در یافت غذا بسیار ساده و قابل انجام است و تنها با افزایش فیبر انجام می شو د . تعداد زیادی مطالعه و تحقیق نشان داده اند که دریافت غذا توسط گاو نزدیک زا Close-up ارتباط زیادی به مقدار فیبر جیره دارد . برای موفق شدن در محدود کردن غذای دریافتی باید غذا را در آخور ها با گردن گیر و یا در Stanchion انجام داد . در صورتی که تغذیه به طو ر گروهی انجام شود٬ رقابت موجب خواهد شد که تعدادی گاو غذای بسیار محدودی در یافت کنند و تعدادی دیگر به طور غیر محدود غذا بخورند . متاسفانه به اندازه کافی مطالعه و تحقیق در این رابطه که سطح فیبر جیره و مقدار جیره ی گاو های نزدیک زا چقدر باشد تا با کمترین استرس و  به آرامی دوره ی انتقال توسط گاو طی شود ٬ انجام نشده ولی به هر حال مدارک کافی وجود دارد که اشاره به تغذیه ی جیره با انرژی بالا (برای گاو close-up  (Mcal/nei/b/dm 0/72-0/70 ٬ (34-40 درصد کربوهیدرات غیر فیبری NFC و حداقل 32/0 NFC )که البته این توصیه صد درصد و تضمین علیه حل مشکلات پس از زایش نیست. پیدا کردن راه و روش صحیح برای گله ی شما همیشه ساده نمی باشد ولی اجازه ندهید که چند مشکل کوچک سد راه شما جهت رسیدن به پاسخ صحیح شود .

Ãخوردنيهاي شفابخش

 

انجير

چه خواصى دارد و چه استفاده هايى به شما مى رساند؟
انجير از ميوه هايى است كه از قديم آن را مى شناخته اند و در كتب مذهبى مسيحيان و مسلمانان از آن نام برده شده است و حتى در قرآن مجيد به آن سوگند داده شده است .
مصريان باستان انجير را از نظر دارويى مصرف مى كرده اند و نسخه هاى طبى زيادى از انجير در كتابهاى پزشكى مصر قديم وجود دارد.
انجير انواع و اقسام دارد كه به دو رنگ زرد و قرمز بيشتر ديده مى شود.
طبق آخرين تجزيه علمى كه از انجير كرده اند معلوم شده است انجير داراى اين مواد است :

انجير داراى آهن ، منگنز، كلسيم ، بروم ، ويتامينهاى آ و ب 1 و ب 2 و پ پ و ث مى باشد.
انجير كال و نرسيده داراى اسيدى محرك است .
صد گرم انجير تازه داراى صد كالرى ولى صد گرم انجير خشك داراى دويست و پنجاه كالرى حرارت است .

خواص انجير
انجيرى كه خوب رسيده و تازه باشد مغذى و زود هضم مى شود و چون زود تخمير مى شود بايد پس از چيدن از درخت مصرف كرد، يا در يخچال در درجه كمى از برودت نگهدارى كرد.
- انجير براى ورزشكاران غذايى مطلوب است .
- براى كسانى كه يبوست دارند ملين است .
- انجير ادرارآور است و كسانى كه به خروج ادرار احتياج دارند بايد مصرف كنند.
انجير سينه را نرم مى كند، جوشانده انجير با كشمش دواى بزرگسالان و كسانى كه از بستر بيمارى برخاسته و دوران نقاهت را مى گذرانند و همچنين پيران و ورزشكاران است .
زنان حامله بايد انجير مصرف نمايند.
جوشانده چهل تا دويست گرم انجير در يك ليتر آب براى برونشيت مزمن ، زكام ، گرفتگى صدا مفيد است . مربا و كمپوت انجير هم براى اشخاصى كه مبتلا به يبوست هستند موثر است .
كسانى كه مى خواهند از انجير براى دفع يبوست استفاده كنند بايد سه يا چهار انجير تازه را كه چهار قطعه كرده اند در نيم ليتر شير بجوشانند تا پخته شود و آن را با دوازده عدد كشمش صبح ناشتا بخورند. يا به طريقه ديگرى عمل كنند به اين ترتيب كه شب 6 عدد انجير خشك را در يك ليوان آب بخيسانند و صبح ناشتا آن را بخورند. جوشاندن برگ انجير به مقدار بيست و پنج تا سى گرم در يك ليتر آب براى معالجه سرفه و اختلالات جريان خون مفيد و موثر است .
خانمهايى كه مبتلا به بى نظمى عادت ماهانه شده اند اگر جوشانده برگ انجير را چند روز قبل از عادت ماهانه مصرف نمايند جريان آن را منظم و مرتب خواهد كرد. شير سفيدى كه از دم برگها و يا خود ميوه ها خارج مى شود بهترين درمان ميخچه و زگيل است كه بايد آن را صبح و شب روى ميخچه پا گذاشت تا آن را زايل كند.
برگهاى درخت انجير كاملا ظروف آشپزخانه را پاك مى كند. خانمهايى كه مى خواهند ظروف آشپزخانه خود را كاملا پاك و صيقلى كنند مى توانند از برگ انجير استفاده نمايند.
 

حديث روزانه
[e-mail]

الإمام الصادق (عليه السلام) :
أكثِرْ مِنَ الدُّعاءِ، فإنّهُ مفتاحُ كلِّ رحمة، ونجاحُ كلِّ حاجة، ولا يُنالُ ما عِندَ اللهِ إلاّ بالدُّعاءِ، وليسَ بابٌ يَكثُرُ قَرعُهُ إلاّ يُوشِكُ أن يُفتَحَ لِصاحِبِهِ .

بسيار دعا كن ; زيرا دعا كليد هر رحمتى است و مايه روا شدن هر حاجتى و آنچه نزد خداست جز با دعا به دست نمى آيد. هيچ درى نيست كه بسيار كوبيده شود مگر آن كه بزودى به روى كوبنده باز گردد.

(البحار : 93 / 295 / 23)

کاشت و پرورش خیار در گلخانه(بخش دوم)

بخش دوم

 

انتقال نشاء

 

بهترین زمان انتقال نشاء جوان زمانی است که به اندازه کافی رشد کرده و در مرحله 4 برگی باشد.اگر زمان انتقال به تاخیر مواجه شود،به علت حجم کم خاک گلدان رشد ریشه با مشکل مواجه شده و از رشد طبیعی باز می ماند و در نتیجه گیاه از همان ابتدا ضعیف خواهد بود.

برای انتقال نشاء به گلخانه،بر روی بسترها حفره هایی با فاصله حدود 40 سانتی مترو حجمی در حدود حجم خاک گلدان ایجاد کرده ونشاء را در آن قرار می دهند.در انتقال نشاء باید دقت شود که به ریشه ها آسیب نرسد.البته فاصله کاشت نشاء در ارقام مختلف،فصل کاشت و با توجه به تراکم دلخواه بوته در هر متر مربع متفاوت می باشد.

 َبرای داشتن محصول بیشتر باید فاصله مناسب در زمان کاشت رعایت شود و تراکم بالا دلیلی برای داشتن محصول بیشتر نیست.در تعیین این فاصله باید نکاتی مانند عدم سایه افکنب بوته ها بر روی هم مورد توجه قرار گیرد.همچنین در فصول سرد تراکم بالا موجب عدم دسترسی ریشه به مواد غذایی کافی می گردد.

پس از کاشت نشاء بلافاصله آبیاری انجام می گیرد.بهترین سیستم آبیاری در گلخانه ها آبیاری قطره ای می باشد.بعد از رشد گیاه در زمین و در مرحله 4 برگی رشد کرده بهتر است به گیاه یک دوره تشنگی داده شود که این کار باعث رشد ریشه و افزایش حجم آن خواهد شد و پس از دوره تشنگی با انجام آبیاری در گیاه رشدسریع دیده می شود.

فواصل آبیاری بر حسب فصل رشد،نوع خاک و در مراحل مختلف رشد متفاوت خواهد بود.به عنوان مثال گیاه در مرحله گلدهی به آب بیشتری نیاز دارد.به طور کلی زمانی آبیاری انجام می گیرد که رطوبت خاک کم شده و در حدود 25% باشد.

در زمان رشد بوته ها نخهای گلخانه آماده شده وبه سیمهای موجود در سقف گلخانه متصل می گردد.نحوه اتصال این نخها به گیاه ممکن است با استفاده از قرقره های سیمی که نخ اضافه را بر روی سیم مهار قرار می دهند ویا با کلیپس هایی به ساقه متصل شود(نیازی به گره زدن نیست) و یا اینکه نخ به سیم مهار در پایین گیاه بسته شود.این مرحله نیاز به دقت زیاد دارد تا به بوته آسیب نرسد.همزمان با طی مراحل رشد بوتهبه طور منظم به دور نخها بسته می شود.

هرس

 

 هرس نقش بسیار مهمی در رشد و باردهی بوته خیار دارد.بنابراین برای انجام صحیح آن نیاز به دقت و تجربه کافی می باشد. تا زمانی که ارتفاع بوته به 30 سانتی متر برسد،هرس انجام نمی گیرد.پس از آنبسته به رقم تعدادی از شاخه های فرعی،گلها و یا میوه ها به تدریج از بوته خذف می گردد.این عمل باعث افزایش توان گیاه برای رشد شاخه های اصلی خواهد شد.در نتیجه با افزایش انرژی گیاه برای تولید ساقه و برگهای اولیه،گیاهی شاداب و قوی خواهیم داشت.در فصل بهار نیز بعنوان هرس، جوانه انتهایی در شاخه های فرعی بوته خیار بعد از ظهور برگ پنجم حذف می گردد.

نوع دوم هرس در خیار مربوط به حذف برگهای مسن گیاه می باشد و در طول دوره رشد به صورت تدریجی انجام می گیرد.در انجام این هرس برگهای پیر و مسن از پایین بوته به تدریج حذف می گردد.البته در هر نوبت هرس نباید بیش از 2-3 برگ از گیاه خذف شود و به طور تقریبی 20 تا 25 برگ روی بوته باقی بماند.باید دقت شود در طول دوره رشد تعادل بین برگ تولید شده توسط گیاه و برگهای هرس شده به هم نخورد.

هدایت بوته خیار در گلخانه

زمانی که گیاه کاملا رشد کرده و به سقف گلخانه رسیده باشد می بایست بوته در سقف هدایت شود.این کار به سه روش می تواند انجام شود:

 

1- به دو شاخه فرعی اجازه رشد داده می شود تا ضمن رشد دوباره به سمت پایین حرکت کنند،و جوانه انتهایی ساقه اصلی نیز قطع می گردد.

2- با خذف برگهای پایین گیاه و شل کردن نخهای متصل به سیمهای سقف گلخانه، ساقه ها روی زمین به صورت حلقه روی هم قرار می گیرد.

3- در پایان فصل کاشت می توان به جای پایین کشیدن بوته ها،آنها را روی سیمهای مهار به گونه ای هدایت کرد که به صورت سایبانی در سقف رشد کنند.

برداشت محصول

در برداشت محصول خیار بهترین روش برداشت کشیدن میوه به سمت بالا است.با این کار دم خیاربا خیارجدا شده و عمر انباری محصول را بالا می برد و ازنرم شدن سریع آن جلوگیری خواهد کرد..باقی ماندن دم خیار برروی ساقه باعث ایجاد پوسیدگی ساقه می گردد.ضمنا اگر برای برداشت خیار از قیچی استفاده شود،باید دقت شود که ابزار و وسایل عاری از هرگونه آلودگی قارچی یا ویروسی باشد.

ادامه دارد............

 

کاشت خیار در گلخانه

 

در کاشت و پرورش خیار گلخانه ای مهمترین فاکتور آب و هوای مناسب است به گونه ای که زمان کاشت خیار بایستی به نحوی انتخاب گردد که دردوره رشد گیاه شرایط جوی منطقه مطلوب باشد.در واقع آب و هوای ابری و بارندگی از جمله عوامل جوی بازدارنده در دوره رشد می باشد.

با توجه به این مسئله زمان کاشت در مناطق مختلف متفاوت است.در مناطق مرکزی و شمال ایران کاشت خیار در گلخانه در بهار انجام گرفته و این زمان به نحوی تنظیم می گردد که در اواخر پاییز که هوا ابری شده و رو به سردی می رود،همزمان با پایان برداشت محصول باشد.ولی در نواحی جنوبی ابران این زمان کاشت در اوایل پاییز بوده و برداشت در اوایل تابستان انجام می شود.

 

انتخاب بذر

با توجه به شرایط اقلیمی در هر منطقه و همچنین با بررسی طول دوره رشد گیاه،بذر مناسب در هر منطقه متفاوت خواهد بود.

در خیار در نوع بذر به شرح زیر وجود دارد.

1-بذر تک گل: این نوع بذر دارای برگهای کوچک است. گیاه تولید شده از این نوع بذر به سرما مقاوم بوده و مناسب مناطقی است که دارای فصل رشد طولانی هستند.

2-بذر پر گل: این نوع بذر مناسب مناطقی است که کاشت خیار در بهار صورت می گیرد.گلهای زیادی تولید کردهو محصول زیادی تولید می کند.

روش کاشت:

1- کاشت مستقیم: در این روش بذر به صورت مستقیم در خاک زمین اصلی کاشته می شود.خاک زمین پس از آماده سازی  آبیاری می گردد تا اصطلاحا گاورو شودسپس کاشت بذر بر روی پشته ها انجام می شود.

 2- کاشت بذر در خزانه: این روش کاشت در گلخانه مورد استفاده قرار می گیرد.در این روش بذرها 24 ساعت قبل از کاشت در آب ولرم خیسانده شده و در یک پارچه نخی در دمای 30 درجه سانتی گراد قرار می گیرد.محیط کشت بذر در گلدان یا خزانه باید دارای بافت سبک باشد.برای این منظور پیت ماس گزینه مناسبی خواهد بود.در محل خزانه نور،رطوبت و دما باید در حد مطلوب باشد.در دمای 30 درجه سانتی گراد با نور و رطوبت کافی بذر در مدت یک هفته جوانه خواهد زد.                ادامه دارد..........

اشكال متداول داروهای گياهی در دامپزشكي

 

منبع : سايت نظام دامپزشکی 

مقدمه:

استفاده از گياهان دارويي در سالهاي اخير مورد توجه جدي دامپزشكان در سراسر جهان قرار گرفته است. مخصوصا در شرايطي كه توليد محصولات ارگانيك و بدور از موادشيميايي طرفداران زيادي پيدا كرده است. اما آنچه مورد سؤال بسياري از دامپزشكان مي باشد اين است كه گياهان دارويي به چه طريق مورد استفاده در دام قرار مي گيرد بر خلاف تصور رايج گياهان دارويي در اشكال بسيار متنوعي در تمامي گروههاي حيواناني (دام، طيور، آبزيان و زنبور عسل) قابل استفاده اند. در اين مقاله به شرح و توضيح اين اشكال دارويي مي پردازيم. قبل از لازم به ذكر است شرط موفقيت د راستفاده از گياهان دارويي تهيه گياهان از منابع مطمئن و اطمينان از تازگي و شرايط نگهداري مطلوب آنها مي باشد.

1- پودر Powder

ساده ترين فرم مصرف گياهان دارويي در دامپزشكي محسوب مي شود. در مورد گياهان خوش طعم و برخی موارد که حيوان ميل به خوردن دارد گياه به صورت مکمل غذايی خوب عمل می کند. نوعاً استفاده از تمام گياه برای رسيدن به يک دوز اثر گذار از مواد مؤثره مشکل است. ولي بدليل سهوات مصرف بويژه در دامهاي بزرگ و طيور يكي از بهترين روشها محصوب مي شود. تجويز گياهان بصورت پودر در حيوانات كوچك مشکل است بنابر اين داشتن خلاقيت در اين موارد مهم است. برخی حيوانات پودر را قبول می کنند و برخی ديگر بصورت مخلوط با غذا و در موارد ديگر مانند حيوانات دست آموز بصورت مخلوط در آبگوشت يا عسل و ديگر مايعات داده می شود. مايعات همراه با پودر گياهان دارويي را بوسيله سرنگ هم مي توان به حيوان خوراند. تعيين دور درماني براي دام موضوعي است كه بحث زيادي را به خود مي طلبد. تعيين دوزاژ واقي مي بايست بر اساس تحقيقات مشخص شود كه براي بسياري از گياهان دارويي در كتب و مقالات مختلف به چاپ رسيده است. ميزان مصرف پودر گياهاني مانند كاسني و رازيانه كه بطور معمول استفاده مي شوند 01/ تا 02/0 در صد وزن بدن دام است يعني براي يك گاو با وزن 500 كيلو گرم اين ميزان بين 50 تا 100 گرم است. در جديدترين کتب اصلی گياهی و فراورده های بسته بندی شده گياهی دوزاژ براساس يک انسان با وزن 68 کيلو گرم محاسبه می شود. بسياری از دامپزشکان بويژه در مورد حيوانات دست آموز خانگي ميزان دارو را بر اساس نسبت وزن حيوان به انسان محاسبه می کنند.

2- چای هاInfusions (Herbal Teas)

 چای ها يکی از بهترين روش شناخته شده جهت استفاده گياهان دارويی براي درمان هستند. در اين روش از برگها، ساقه هاي جوان، گل ها و گل برگها و پودر گياهان به آساني و به سرعت در چاي آب داغ تهيه مي شوند. اما اشكال اين روش اين است كه مواد مؤثره كه از چا ي استخراج مي شود. ها بندرت ميزان كافي براي تاثير درماني از آن استخراج مي شود. برای تهيه چای برا ی مصارف دامی بهتر است 50 گرم گياه خشک شده يا 300- 150 گرم گياه تازه با يک ليتر آب تازه جوشيده اضافه نمود و به مدت 15 دقيقه صبر نمود و سپس از آن استفاده نمود اين چای در صورتی که صاف شود وتفاله آن جدا شود تا 48 ساعت قابل استفاده است.

 3-جوشاند ه ها Decoctions

 جوشانده ها در مورد ساقه هاي چوبي، پوست تنه، ساقه هاي زير زميني(ريزم) و ريشه گياهان مورد استفاده قرار مي گيرد.

برای ساخت جوشانده قطعات بريده شده يا خرد شده گياه رادرظرف قرار داده و آب سرد روی گياه ريخته و حرارت مي دهيم تا به حالت نيم جوش طی مدت 20 تا 40 دقيقه باقی بماند. طی اين مدت حجم کل محلول به يک سوم يا نيم کاهش می يابد. پس از آن محلول را صاف کرده و برای مدت 48 ساعت قابل نگهداری است..

4- خيسانده گياه Maceration

 خسيانده در مورد گياهانی استفاده می شود که ترکيبات مطلوب مورد نظر محدود باشند يا تر کيبات آن به حرارت حساس باشند مانند سنا, سنب الطيب و جعفری. برای آماده سازی خيسانده گياه و آب سرد را به نسبت يک به شش مخلوط کرده و مخلوط کردن را ادامه می دهند در اين وضعيت 12 ساعت باقی می ماند. اين محلول را مانند جوشانده يا دم کرده 24 ساعت قابل نگهداری است.

5- عصاره هاExtracts

عصاره های گياهی ازمخلوط کردن قسمت خاصی از يک گياه با يک حلال مانند آب، الکل اتيليک، و ساير حلالها بدست می آورند. در واقع دم کرده ها و جوشانده ها خود نوعی عصاره آبی محسوب می شوند. عصاره های گياهی با تنوع زيادی برای استفاده عرضه می شوند. عصاره ها بهمراه گليسرين،آب و تنطور الکل در کپسولها و حب ها (pills) استفاده می شوند و بصورت تجاری بوسيله تعداد خاصی از مواد مؤثره بر حسب ميلی گرم در هر دوز استاندارد می شوند و بدين ترتيب مواد مؤثره آنها افزايش می يابد. عصاره های مايع به اشکال شربت , لوسيون , چای- ضماد و بخور مورد استفاده قرار می گيرند.

6- اسانسها Essential oil

ا سانسها يا روغن های فرار يکی از مهمترين مواد مؤثره گياهان دارويي هستند اين روغنها در حرارت معمولی و در معرض هوا تبخير می شوند.. بوی مخصوص برخی گياهان مربوط به اين دسته از گياهان است. ساده ترين روش براي تهيه اسانسها قرار دادن مواد گياهي در آب جوش به مدت چند ساعت است كه در طي اين مدت مواد اسانسي از گياه متصاعد مي شوند. در كارخانجات اين مواد متساعد شده را مجدداً به مايع تبديل مي كنند.اين مايع داراي دو فاز مي شود كه فاز روغني آن اسانس ناميده مي شود. روند تهيه اسانس مشابه گلاب گيري است اسانسهابعنوان مواد مؤثره در فراورده های دارويي مختلف مانند شربت, کرم, پماد, لوسيون بکار گرفته می شوند. يکی از اشکال مصرف اين مواد به صورت بخور است

7- کپسولها و قرص ها Capsules and Tablets

بسياری از گياهان بصورت تجاری به شکل قرص يا کپسول نگهداری می شوند. اين اشکال بيشتر برای حيوانات کوچک تجويز می شوند.کپسولها می توانند حاوی پودر , عصاره، اسانس يا تنطور و در اندازه های مختلف تهيه می شوند.برخی شرکت ها مقادير ماده مؤثره را در بر حسب ميلی گرم بر روی محصولات تضمين می کنند.

8- ضماد ها Poultices

ضماد يک روش قديمی و معمول در استفاده موضعی گياهان دارويی است.اصولا ضمادها را برای رفع کبودی و کوبيدگی، احتقان، التهاب، کشيدن چرک از دمل ها، آرام کردن خراشها و کشيدن سموم از بدن بكار مي برند. معمولا گياهان دارويی را به صورت پودر در می آورند و بعد به صورت ضماد استفاده می کنند. در زمان استفاده از اين روش نبايدفراموش کرد که حيوانات از اين مواد ليس می زنند بنابر اين از بکار بردن مواد سمی در اين موارد می بايست اجتناب کرد. براي تهيه يك ضماد ابتدا می بايست گياه تازه يا خشک شده به مدت 5 دقيقه جوشاند سپس آنرا فشرده تا مايع اضافی آن خارج شود وپس از سرد شدن می توان آن را روی پوست قرارداد و روی آن را با يک پارچه کتانی بست. ضماد بر حسب مورد درمانی برای چند دقيقه تا چند ساعت روی موضع باقی می ماند.در صورت نياز می بايست بعد از هر 2 تا 4 ساعت ضماد را عوض کرد.

9-کمپرسها Compresses

 شبيه ضماد ها هستند و تفاوت آن با ضماد اين است که به جای استفاده از گياه از محلول تهيه شده از گياهان دارويي آن بر روی پوست استفاده می شود. پارچه يا کتان در محلول گياهی گرم يا سرد گياه خيسانده شده و بر روی موضع استفاده می شود

10- شربت Syrup

از مخلوط كرده عصاره يا اسانس يا ديگر مواد موثره گياه دارد در يك تركيب قندي حاصل مي شود و مصارف خوراكي دارد.

11- لوسيون Lotion

 شكل دارويي است كه از حل كردن ماده موثره گياه كه شامل اسانس يا عصاره يا روغن است در يك حلال مناسب براي مصارف خارجي تهيه مي گردد.

12- پمادها و كرمها Creams Ointments

 ماده موثره ترکيبات پماد ها و كرمها از عصاره ها و اسانس های گياهی تشکيل شده است.تفاوت پمادها و كرمها در وجود ميزان آب موجود در آنها است در واقع در پمادها ماده مؤثره دارو در يك پايه چرب قرار داده شده و به طور موضعي استفاده مي‏شود. و كرمها مشابه پماد است اما به دليل وجود آب در پايه آن، راحت‏تر روي پوست پخش و جذب مي‏شود.

13- اسپري، بخور Spraying

اين روش براي داروهايي بكار ميرود كه عمدتاً از اسانس تهيه شده باشند. اين روش كاربرد داروهاي گياهي در درمان بيماريهاي تنفسي طيور كاربرد ويژه اي دارد. محلولهاي تهيه شده در مه پاشها و نازلهاي تحت فشار به راحتي قابل استفاده است.

14- دود دادن Smoking

برخي از گياهان دارويي در زمان آتش زدن و توليد دود مواد موثره خود را آزاد مي كنند. نمونه آشناي اين روش همانااسفند است. علاوه بر اين تعدادي از گياهان مانند سياهدانه و چوب صنوبر است كه دود حاصل از سوختن آنها نقش دور كنندگي حشرات را دارد.
 
منابع

1- زرگري‌ علي‌،گياهان‌ دارويي‌ (1371)انتشارات‌ دانشگاه‌ تهران‌

2- مؤمني تاج خانم و شاهرخي نوبهار. (1377)اسانس هاي گياهي و اثرات درماني آنها انتشارات دانشگاه تهران

3- صمصام شريعت، هادی و معطر، فريبرز(1376) درمان با گياه. انتشارات روزبهان چاپ هفتم

4-Allen M. Schoen, and Susan G. Wynn(1998)Complementary and AlternativeVeterinary Medicine. Mosby, Inc. U.S.A

5-Vallachira,A., 1996,Veterinarians Drag Index , Jaypee brothers , India

6-Vallachira,A., 1998, Veterinary material medica Jaypee brothers ,india

سايت نظام دامپزشکی جمهوری اسلامی ايران
 

درمان سؤ هاضمه با گياهان دارويي و داروهاي گياهي

محمد حسين صالحي سورمقي

دكتراي تخصصي داروسازي از انگلستان

 

شرايط زندگي ماشيني در سال هاي اخير باعث گسترش تعدادي از بيماري ها از جمله سؤ هاضمه شده است . نوع تغذيه ، نوع كار و فعاليت ، كمي استراحت ، كمي تحرك و مشكلات روحي و رواني از عوامل بسيار مؤثر در ايجاد سؤهاضمه هستند .

سؤ هاضمه به صورت دل درد ، نفخ ، اسپاسم ، ترشح كردن معده ، اسهال ، يبوست و يا بد هضم شدن غذا در افراد ظاهر مي شود . متأسفانه شمار افراد مبتلا به سؤ هاضمه بسيار زياد بوده و روز به روز به تعداد آن ها اضافه مي شود و در صورتي كه اين افراد بخواهند جهت درمان خود از دارو استفاده كنند عوارض مصرف داروهاي شيميايي باعث نگراني آن ها خواهد بود .

خوش بختانه براي اكثر مشكلات سؤ هاضمه داروهاي گياهي بسيار خوبي وجود دارند كه ضمن اثرات مفيد به علت عدم عوارض جانبي مي توان آن ها را ساليان دراز مصرف كرد .

قبل از توضيح چند نمونه از گياهان مورد مصرف در سؤ هاضمه ، عواملي كه مي توانند در جلوگيري از سؤ هاضمه بسيار مؤثر باشند يادآوري مي شود .

تغذيه :رعايت رژيم غذايي مناسب حاوي مواد متنوع پروتئيني ، چربي ، كربوهيدرات ، ميوه و سبزيجات تازه بسيار ضروري است . وجود الياف گياهي كه بيش تر از طريق خوردن ميوه و سبزيجات به بدن مي رسد در هضم ، جذب و دفع مواد غذايي بسيار مهم است . سبوس گندم در نان هاي سبوس نگرفته از مهم ترين منابع الياف گياهي است . عدم تنوع مواد غذايي به خصوص در طولاني مدت باعث به هم خوردن وضعيت هضم ، جذب و دفع مي شود و انواع عوارض سؤ هاضمه را ايجاد مي كند . نكته ي مهم در تغذيه خوب ‹‹ تنوع ›› و ‹‹ ميزان مصرف ›› غذايي است كه بايد به طور مرتب مصرف شود . مصرف فيبرهاي گياهي كه از طريق ميوه و سبزيجات به بدن مي رسند نه تنها در جلوگيري از سؤ هاضمه نقش دارند بلكه پس از ورود به بدن با جذب آب حجيم شده و باعث سهولت دفع مدفوع مي شوند و از توقف طولاني مواد در روده ي بزرگ و در نتيجه از جذب بيش از اندازه ي چربي ، كلسترول و … جلوگيري مي كنند ، همين طور در جذب و دفع مواد تعادل برقرار مي سازند و در نتيجه بسياري از مشكلات و از جمله چاقي كاهش مي يابد . هم چنين فيبرهاي گياهي مي توانند با اين عمل ا زيبوست كه خود عامل مشكلات متعددي است جلوگيري كنند .

تحرك :تحرك و ورزش از عوامل بسيار مهم براي سلامتي انسان به خصوص در جلوگيري از سؤ هاضمه است . تحرك و ورزش بايد به طور منظم انجام شود و پيوسته تداوم داشته باشد . نداشتن تحرك در ايجاد پيوست دخالت دارد . جالب است كه بدانيد ، امسال شعار سازمان جهاني بهداشت : ‹‹ تحرك رمز سلامتي ›› است . تحرك و ورزش در كاهش قند خون ، فشار خون ، چربي و كلسترول افرادي كه از اين عوامل رنج مي برند تأثير خوبي دارد .

عوامل روحي ، رواني: با توجه به اين كه وظيفه ي همه ي اعضاي بدن ، تحت تأثير فرمان هاي اعصاب است ، استرس ، دلهره ، تشويش ، نوع كار و خلاصه عوامل اطراف زندگي شخص مي توانند از طريق مختل كردن كار معده و روده ، عمل هضم جذب و دفع را مختل كرده و مشكلات مربوط به سؤ هاضمه را ايجاد كند ، لذا بايد از عوامل استرس زا دوري كرد و كوشيد تا آرامش حفظ شود . هم چنين استراحت و خواب از عواملي هستند كه به آرامش كمك كرده و در سلامت انسان دخالت مستقيم دارند .

عوامل ذكر شده جهت سلامتي و به خصوص جلوگيري از سؤ هاضمه در درجه ي اول اهميت قرار دارند ولي در صورتي كه با توجه به رعايت آن ها ، باز هم عوارض سؤهاضمه وجود داشته باشند مي توان از داروهاي گياهي در بسياري از موارد كمك گرفت .

دارو درماني :از گذشته هاي دور گياهان اسانس دار جهت تهيه ي ادويه جات به عنوان افزودني به غذاها ، از اهميت خاصي برخوردار بوده است . مطالعات جديد نشان مي دهد كه ادويه جات ( مخلوط گياهان اسانس دار ) مانند داروها ، در سلامتي و تنظيم بسياري از اعمال بدن مانند تحريك براي هضم ، جذب و يا دفع ، يا تقويت معده و اشتهاآوري تأثير بسزايي دارند . امروزه بيش از بيست اثر فيزيولوژيك و فارماكولوژيك از اسانس ها به اثبات رسيده است . مهم ترين اين آثار عبارت اند از اثرات ضد نفخ ، ضد درد ، ضد اسپاسم ، ضد ميكروب ، ضد قارچ ، محرك ، ضد انگل و موارد ديگر .

هم چنين آروماتراپي ( AROMATHERAPY  ) يا رايحه درماني كه براي تسكين و يا درمان بيماري ها از قديم مورد استفاده بوده در سال هاي اخير دوباره مورد توجه و كاربرد قرار گرفته است . يكي از كاربردهاي رايحه درماني ، در دفع مشكلات سوء هاضمه است .

گياهاني از جمله نعنا، گشنيز، بادرنجبويه ، زيره ،رازيانه ، شويد ، جعفري و…. از سبزي هاي خوراكي مشهوري هستند كه ساليان دراز به عنوان گياهان دارويي ضد درد ، ضد نفخ ، ضد اسپاسم ، اشتها آور، مقوي معده ومحرك مورد استفاده قرارگرفته اند درسال هاي اخير واز زمان انقلاب صنعتي دراروپا به بعد ، اين گياهان به صورت فرآورده هاي دارويي به بازار عرضه شده اند . درادامه ي مقاله به سه نمونه از اين گياهان كه بيش تر در فرآورده هاي دارويي مصرف مي شوند اشاره مي شوند .

نعنا : گياهي است علفي كه به نام MENTHA   درجهان مشهور است . از اين گياه بيش از 30 گونه درجهان وجود دارد كه اكثر آن ها به عنوان سبزي خوراكي مصرف دارند . باوجودي كه همه نعنا را مي شناسند ولي اطلاعات علمي افراد درباره ي آن  بسيار كم است . بايد دانست كه از بين همه ي گونه هاي نعنا فقط چند گونه از نظردارويي نعنا كه بيش تر از همه درصنعت دارسازي مورد مصرف است MENTHA     PIPERITA وMENTHA    SPICATA هستند اولي به نام PEPPEMINT  و دومي به نام SPERMINT مشهور است . گياه نعنا از خانواده ي LABIATAE (نعنا ) است . اسانس گونه هاي دارويي نعنا به علت داشتن تركيباتي از جمله CARVONE وMENTHOL يكي ازپرمصرف ترين اسانس ها است .هم چنين در بين اسانس هاي مورد مصرف درمحصولات بهداشتي به خصوص درخميردندان ها داراي مقام اول است .به طور كام كلي نعنا واسانس آن داراي خواص ضددرد ، ضد نفخ ، ضد اسپاسم ، محرك معده ، اشتها آور ، خوش بو كننده وضد ميكروب است . درسال هاي اخير گذشته از داروهاي خواركي نعنا داروهاهي موضعي از آن تهيه شده است كه جهت دردهاي سطحي دست ، پا ، كمر دردهاي ماهيچه اي مصرف مي شود . محصولات ديگر اسانس نعنا به عنوان ضد احتقان بيني درسرما خوردگي ها ست كه باعث بازشدن بيني و راحت نفس كشيدن مي شود .

گشنيز : گياهي است كه بانام علمي CORIANDER   SATIVUM  از خانواده ي جعفري . قسمت مورد استفاده ي آن برگ وميوه هاي آن است . برگ گشنيز ، بيش تر به حالت تازه ، يكي ازپرمصرف ترين سبزيجات است . ميوه ي گشنيز يكي از مهم ترين منابع اسانس درصنايع داروسازي وآرايشي بهداشتي است . اين ميوه داراي اثر ضددرد ، ضد نفخ ، ضد اسپاسم ، مقوي معده ، اشتها آوروضد ميكروب است . باتوجه به اين كه دراسانس ميوه ي گشنيز تركيبات خوشبويي از جمله LINALOOL (لينالول ) وجود دارند ، از آن درصنايع آرايشي ، درتهيه ي مواد معطر به وفور استفاده مي شود .

بادرنجبويه : گياهي است بوته اي به نام علمي MELLISA   OFFICNALIS  كه به نام مليس ( MELLIS) درجهان مشهور است . اين گياه كه به طورتقريبي شباهتي به نعنا دارد از همان خانواده ي نعنا (LABIATAE)است . قسمت  مورد استفاده ي آن ، برگ ها وشاخه هاي گلدار آن است . اين گياه داراي اثرات خوب ضددرد ، ضد نفخ واسپاسم ،آرام بخش وتاحدي خواب آور است .  بادرنجبويه به علت دارا بودن اسانس داراي بوي مطبوعي است ويكي از پرمصرف ترين گياهان دارويي است .

باوجودي كه مي توان از هركدام از گياهان فوق به طور جداگانه استفاده كرد ولي اكثر كارخانجات ترجيح مي دهند كه براي اثرات سريع تر وقوي تر از فرمولاسيون دوياسه گياه با هم استفاده كنند . يكي از داروهايي كه از فرمولاسيون مخلوط سه گياه فوق تهيه شده است قطره ي كارمنيت ( CARMINT ) است كه از عصاره ي برگ نعنا و بادرنجبويه و ميوه هاي گشنيز فرموله شده است . اين قطره به علت دارا بودن سه عصاره و اسانس گياهان مربوط به خود ، داراي اثر ايده آل ضد درد ، ضد نفخ و ضد اسپاسم است . با توجه به خوراكي بودن گياهان به كار برده شده ، اين قطره مي تواند براي تمام افراد از نوزادان گرفته تا افراد مسن مورد استفاده قرارگيرد . فقط ميزان مصرف در هر مورد متفاوت بوده و طبق راهنماي داروست . قطره كارمينت با هيچ دارو و غذايي داراي تداخل نبوده و مي توان آن را در هر شرايط سني و جنسي اي مصرف كرد . با توجه به بي ضرري آن ، در صورت احتياج مي توان در روز چند مرتبه از آن در موارد نفخ ، درد و اسپاسم استفاده كرد . هم چنين مي توان در صورت سؤ هاضمه ي دائمي آن را ساليان دراز مصرف كرد . براي راهنمايي بيش تر مصرف كنندگان ، بايد گفت ، هستند افرادي كه به طور مداوم با خوردن هر وعده غذا ، معده ي آن ها ناراحت شده و احساس سنگيني ، درد ، نفخ ، و يا اسپاسم مي كنند كه در اين صورت بايد قطره ي كارمينت را با هر وعده ي غذا و با شروع غذا خوردن استفاده كنند . افراد ديگري هستند كه نمي دانند چه موقع احساس ناراحتي خواهند كرد و گاهي دچار نفخ ، درد و اسپاسم مي شوند ، در اين مورد هر گاه احساس ناراحتي پيش آيد مي توان از قطره استفاده كرد كه در اين صورت پس از 15 تا 20 دقيقه اثر دارو كامل شده و فرد احساس راحتي مي كند . در حقيقت كارمينت داراي دو نوع اثر سريع و مدت دار است . اثر سريع آن پس از حداكثر بيست دقيقه ظاهر مي شود و نفخ و دل درد را از بين مي برد و اثر دوم آن كه غير سريع است تا چند ساعت و يا يك روز دوام داشته و اثر ضد دردي را در كل بدن اعمال مي كند . كارمينت هم چنين داراي اثر ايده آلي در مشكلات قبل و حين قاعدگي ( دل درد و نفخ ) بوده و به علت داشتن بادرنجبويه در اين گونه موارد داراي اثر آرام بخش است . يك تحقيق كلينيكي دانشگاهي نشان داده است كه قطره ي كارمينت نفخ زنان تازه سزارين شده را در عرض بيست دقيقه مهار كرده و باعث آرامش آن ها شده است . نكته ي بسيار با اهميتي كه مورد سؤال بسياري از افراد است اين كه آيا مي توان به جاي نعنا و يا داروهاي موجود ، از عرق نعنا يا عرقيات طبي ديگر براي رفع سؤ هاضمه از جمله نفخ و درد استفاده كرد . بايد اضافه كرد در صورتي كه عرق نعنا در شرايط استريل تهيه شده باشد و داراي آلودگي ميكروبي و قارچي نبوده و غلظت اسانس موجود در آن كافي باشد مصرف آن بلامانع است ، در مواردي عرقيات موجود در بازار پس از مدتي نگه داري آثار كفك و كدر شدن و رسوب در آن ها ديده مي شود كه نشانه ي آلودگي آن هاست . به طور اساسي محصولات دارويي مايع مانند قطره و شربت ها از نظر آلودگي بسيار حساس هستند به همين دليل فرآورده هايي كه توسط كارخانجات داروسازي تهيه مي شوند استريل بوده و داراي آلودگي يا قارچي نيستند . بنابراين براي اطمينان بايد از داروهاي ساخته شده توسط كارخانجات داروسازي استفاده كرد و اين مسئله به خصوص براي كودكان بسيار اهميت دارد مگر آن كه از استريل بودن عرقيات طبي مطمئن باشيم .

دولت براي عرضه مرغ بسته‌بندي شده تسهيلات مي‌پردازد

شوش - خبرگزاری کشاورزی ایران
سرويس مجلس
وزارت جهاد کشاورزي براي توسعه ظرفيت بسته‌بندي سردخانه‌ها وام بدون نوبت به بخش خصوصي پرداخت مي‌کند.    
رئيس کميسيون کشاورزي مجلس شوراي اسلامي با اعلام اين مطلب در گفت‌وگو با خبرنگار پارلماني خبرگزاري کشاورزي ايران (ايانا) اظهارات وزير جهاد کشاورزي مبني بر منتفي شدن عرضه مرغ بسته‌بندي شده در تهران را اقدامي بهداشتي دانست و افزود: متاسفانه ظرفيت کشتارگاهها و سردخانه‌ها به اندازه توليد نيست و با توجه به نزديکي تهران به محل کشتارگاهها، در اين شهرستان هنوز مرغ بدون بسته‌بندي عرضه مي‌شود.

سيد جاسم ساعدي با تاکيد بر لزوم سرمايه‌گذاري بخش خصوصي ادامه داد: مسئولان وزارت جهاد کشاورزي در برنامه‌هاي مختلف بخش خصوصي را به دريافت تسهيلات بدون نوبت براي ارتقاي ظرفيت بسته‌بندي سردخانه‌ها تشويق کرده‌اند و صاحبان کشتارگاهها مي‌توانند از اين فرصت استفاده کنند.

وي ضمن انتقاد از عملکرد دولت و بانک کشاورزي در پرداخت تسهيلات عنوان کرد: هرچند بر اساس قانون تصويب شده مجلس شوراي اسلامي -که ماهها از زمان ابلاغ آن مي‌گذرد- بانکها براي پرداخت تسهيلات مختلف به کشاورزان و صاحبان بخش صنايع تبديلي و تکميلي وابسته به بخش کشاورزي تنها يک وثيقه دريافت مي‌کنند و حتي زمين کشاورزي را نيز به عنوان وثيقه مي‌پذيرند، اما در صورت بروز هرگونه تخلفي در بانکها، کشاورزان مي‌توانند مساله را به ديوان محاسبات و نمايندگان مناطق خود در خانه ملت گزارش دهند.

ساعدي همچنين با اشاره به کمبود کود شيميايي ازته در داخل کشور اعلام کرد: به دليل واردات ديرهنگام کودشيميايي و تاخير در خريد آن توسط مراکز خدمات کشاورزي، کشاورزان منطقه شوش با مشکلاتي روبه­رو شدند که جاي گلايه از دولت و مسئولان مربوط دارد.

گياه كودي انتخاب شده بايد در زمان گلدهي يا خوشه بستن به زير خاك برده شود. زيرا كه قبل از اين زمان، رشد و نمو قسمت هاي سبزينه اي گياه كافي نبوده و از برگرداندن آن ماده آلي زيادي به خاك اضافه نخواهد شد. كود سبز به منظور تقويت زمين از لحاظ مواد آلي غذايي مورد استفاده قرار مي گيرد كه بدين منظور گياهان، براي مدت زماني معين در مزرعه كاشته شده و بعد از رشد كافي به زمين برگردانده مي شوند.

از گياهان زراعي گوناگون اعم از علوفه اي و بقولات مانند انواع شبدر، عدس، باقلا و ... و همچنين گياهان خودروي مانند ختمي، گل بنفشه، مرغ و حتي بعضي از اجزاي گياهي مانند ساقه و برگ سيب زميني و شلغم مي توان به عنوان كود سبز استفاده كرد.

گياهاني براي تهيه كود سبز مناسب هستند كه:

1- داراي رشد سريعي بوده ومدت كوتاهي زمين زراعي را اشغال كنند.

2- پرشاخ و برگ، شاداب و سرشار از مواد غذايي باشد تا هم با سايه خود مانع سبز شدن بذر علف هاي هرز شوند و هم زير خاك بردن آنها به سادگي انجام گيرد.

3- كم توقع بوده و براي حداكثر رشد خود به كود حيواني يا شيميايي كمتري احتياج داشته باشند.

4- نياز آبي آنها بسيار كم باشد كه اين ويژگي در مناطق گرمسيري و خشك اهميت بيشتري دارد.

- مزاياي استفاده از كودهاي سبز

1- تأمين ماده آلي: يكي از اثرات استفاده از كودهاي سبز تأمين ماده آلي خاك است، به خصوص زماني كه كود حيواني كافي در دسترس نبوده و يا بقاياي گياهي به جا مانده در زمين به حدي نباشد كه بتواند مقدار هوموس خاك را در حد مطلوبي نگاه دارد. پس از برگرداندن كود سبز در خاك، هم قسمت هاي هوايي و هم ريشه هاي آن پوسيده شده و ماده آلي خاك را افزايش مي دهد. كود سبز در زمين هاي سبك (شني) ايجاد چسبندگي مي كند و در زمين هاي سنگين (رسي) خاك را پوك و سبك مي كند.

2- افزايش ازت: كود سبز علاوه بر كربن آلي، مقداري ازت آلي به خاك اضافه مي كند. اين مقدار ازت بر حسب شرايط، ممكن است ناچيز يا قابل توجه باشد. براي مثال چنانچه يك گياه لگومينه (گياهان خانواده بقولات) به خاك برگردانده شود، با توجه به اين كه بيشتر اين گياهان در شرايط مساعد، آمادگي و قدرت جذب و تثبيت ازت آزاد هوا را دارند. احتمال افزايش ذخيره ازت خاك زياد است، حال آن كه با برگرداندن گياهي غير لگومينه به خاك فقط در شكل ازت اوليه اك تغيير حاصل شده (ازت معدني به آلي تبديل مي شود) و در مقدار آن افزايشي به وجود نخواهد آمد.

3- حفاظت خاك: در ماه هايي از سال كه خطر فرسايش خاك وجود دارد، براي آن كه خاك بي حفاظ نباشد، ازيك گياه پوششي استفاده مي شود. اين گياهان در مناطقي كه باران هاي زمستانه زياد است از نشست خاك هاي سنگين و همچنين از فرسايش خاك هاي سبك جلوگيري مي كند. اين گياهان در مناطق بادخيز با پوشاندن خاك،سرعت باد را در سطح كم كرده و خاك را در مقابل كنده شدن حفظ و در جاي خود نگه مي دارد. بهترين نمونه از گياهان پوششي، چاودار زمستانه و يولاف بهاره است.

4- تأمين مواد بيوشيميايي خاك: كود سبز به عنوان ماده غذايي مورد استفاده ميكروارگانيسم هاي خاك قرار مي گيرد و گاز كربنيك، گاز آمونياك، تركيبات نيتراته و بسياري از تركيبات ساده و پيچيده ديگر را توليد كرده و مورد استفاده نباتات زراعي قرار مي دهد.

- روش هاي كشت كودهاي سبز

كودهاي سبز را بر حسب شرايط مختلف مي توان به طور كلي به دو صورت اصلي و في مابين كشت كرد. از جمله مزاياي انتخاب روش صحيح كشت اين است كه هم از فاصله زماني موجود عد از برداشت و كاشت نباتات زراعي استفاده بيشتر شده و هم از خاك و از رطوبتموجود در آن به طور كامل استفاده مي برند و ادوات و ماشين آلات كمتري هم به كار گرفته مي شد.

منظور از كشت اصلي آن است كه، مانند گياهان زراعي، كود سبز هم در فصل معين و به صورت يك زراعت اصلي يا تنها كاشته شود. زمان كشت اصلي مي تواند پاييز و يا در بهار باشد. جز در مورد گياهاني مثل ذرت، ذرت خوشه اي و يا يونجه كه در بهار كشت مي شوند، كشت ديگر كودهاي سبز در پاييز انجام مي گيرد.

قابل ذكر استدر مواردي كهاز كشت يك كود سبز نتيجه مطلوبي به دست نمي آيد، توصيه مي شود كه دو گياه را به صورت مخلوط با هم به عنوان كود سبز كشت كرد. لازم است كه اين دو گياه از نظر خصوصيات زراعي مثل رشد و نمو شاخه، برگ و ريشه و همچنين خصوصيات آب و هوايي و نيازهاي غذايي هماهنگي خاصي با يكديگر داشته باشند. بهترين مثال از كشت مخلوط يولاف و نخودفرنگي و يا چاودار و ماشك است. كشت في مابين در فاصله زماني بين برداشت و كشت دو گياه زراعي متوالي انجام مي گيرد. اگر اين كود سبز بعد از يك گياه صيعي در اواخر تابستان يا اوايل پاييز كشت شده و دوران رشد آن تا زمستان يا حتي بهار سال آينده كه زمين براي زراعت گياه اصلي بعدي آماده مي شود، ادامه يابد به آنها كشت في مابين زمستانه مي گويند. مانند انواع غلات به خصوص جو، چاودار، ماشك گل خوشه اي، چچم ريشك دار، شبدر گل ميخكي و...

اگر كود سبز در فاصله بين برداشت زراعت اصلي پاييزه سال قبل و كاشت زراعت اصلي پاييزه سال بعد كشت شود، به آن كشت في مابين تابستانه مي گويند. (كاشت در اواخر بهار و برداشت در اواخر تابستان يا اوايل پاييز) مانند انواع شبدر، شلغم، چغندر علوفه اي، ذرت خوشه اي و...

- شرايط برگردندن كود سبز به زمين

بهتر است كود سبز را پيش از برگرداندن، غلطك زده و اگر طول ساقه ها بلند است، آنها را درو كرد. در نتيجه ي اين عمل ساقه هاي بلند، روي زمين خوابيدهو زير خاك كردن آنها به وسيله گاوآهن آسانتر صورت مي گيرد. شخم بايد در جهت خط غلطك انجام گيرد زيرا در غير اين صورت گياه كاملاً دفن نشده و مقدار زيادي از آن در مجاورت هوا خشك شده و از بين مي رود.

پس از شخم و دفن كود سبز بايد زمين را نيز غلطك زد تا با مساعد شدن شرايط تهويه زمين، پوسيدن كود تسريع شود. براي بهبود وضع تهويه در مناطق پرآب هم لازم است كه زمين زهكشي شود.

در بعضي مواقع در صورت امكان مي توان كود سبز را در جايي كاشته و پس از برداشت آن را در جاي ديگري به زير خاك برد.

آنفلوانزاي طيور

 آنفلوانزاي طيور يكي از مهمترين بيماريهاي تنفسي طيور است كه عفونت هاي شديدي را ايجاد كرده و خسارات اقتصادي سنگيني را به صنعت مرغداري در سرتاسر دنيا وارد نموده است . اين ويروس واجد 3 تيپ A, B, C ميباشد كه تيپ B,C فقط در انسان و تيپ A اين ويروس ها در انسان، خوك، اسب و در بسياري از گونه هاي پرندگان بيماريزا ميباشد. تيپ A داراي زير گروههاي H1 تا H15 ميباشد كه در پرندگان همه زير گروههاي H1 تا H15 مشاهده اما در انسان بيشتر زير گروههاي 1 و 2 و3 و 5 و7 ديده شده است كه بين انسان و طيور مشترك ميباشند. زير گروههاي H5 و H7 غالباً در طيور بشدت بيماريزا ميباشند و منجر به تلفات سنگيني در گله ها ميگردند و بعضاً نيز مشكل و عوارض و تلفاتي را در انسان ايجاد مينمايند از نيمه دوم قرن گذشته تا كنون  بيش از20 مورد واگيري با زير گروههاي H7 و H5 در طيور و ماكيان رخ داده است مانند واگيريهاي سالهاي 1924، 1929، 1983 آمريكا، سال 1994 پاكستان، سال 1995 مكزيك، واگيريهاي سالهاي 1976، 1985، 1992، 1994 استراليا، سال 1997 هنگ كنگ، واگيري سالهاي 1997 و 1999 ايتاليا، سال 1997 ماكيان هنك كنگ (منجر به عبور ويروسهاي H5N1 از سد بين گونه اي انسان شده و موجب مرگ 5 كودك گرديد) سال 2003 هلند و بلژيك و بالاخره اواخر سال 2003 و اوايل سال 2004 به كشورهاي خاور دور كه موجب مرگ 22 انسان گرديد.
گزارش هايي از عفونت هاي آنفلوانزا طيور در ماكيان در چندين كشور از جمله امريكا، بلژيك ، اسكاتلند، ايتاليا، شوروي سابق، استراليا، هنك كنگ فرانسه، انگلستان، مجارستان، ايرلند، كانادا گزارش گرديده كه اين امر نشان دهنده وجود يك چرخه ويروس در بين پرندگان در سراسر دنيا ميباشد. در ايران بيماري آنفلوآنزاي طيور در تير ماه سال 1377 با تحت تيپ H9N2 بروز نمود كه اين تحت تيپ در گروه غير بيماريزا و يا نه چندان بيماريزا طبقه بندي گرديده و براي انسان نيز مخاطره اي نداشته اما بهر حال اين بيماري خسارات اقتصادي هنگفتي را بر صنعت طيور تحميل نمود و در نهايت، با تلاش هاي انجام گرفته و اقدامات پيشگيرانه از سوي سازمان دامپزشكي كشور اين سازمان موفق به كنترل بيماري در سطح كشور گرديد. در مورد رخداد اخير بيماري در كشور هلند كه با ويروس آنفلوانزاي H7N7 به وقوع پيوست دولت هلند سريعاً‌ اقدام به معدوم سازي كليه گله هاي مشكوك به آلودگي و گله‌ هاي آلوده نموده و حدود 770 ميليون يورو به عنوان خسارت به پرورش دهندگان غرامت پرداخت كرد.آخرين مورد واگيري آنفلوانزا، شيوع سويه H5N1 در كشورهاي آسياي جنوب شرقي در اواخر سال 2003 و اوايل سال 2004 شامل تايلند، ويتنام، چين، كره جنوبي، ژاپن، لائوس، اندونزي و ...در بين ماكيان و اردك بوده كه منجر به تلفات و حذف 100 ميليون قطعه پرنده گرديداين سويه همچنين تا بحال باعث مرگ 22 نفر انسان در تايلند و ويتنام شده است. در حال حاضر هيچ نوع واكسني عليه سويه H5N1 شايع در آسياي جنوب شرقي وجود ندارد. علت شيوع جهاني اين بيماري، تنوع وسيع ميزباني اين ويروس ميباشد بطوريكه بسياري از گونه هاي اهلي و وحشي پرندگان توسط ويروس آنفلوانزا آلوده ميگردند در بسياري از پرندگان از قبيل بوقلمون، طيور، مرغ شاخدار، كبك خاكستري، بلدرچين، غاز، يلوه، قرقاول، اردك ، قو، حواصيل و همچنين از پرندگان زينتي از جمله مينا، طوطي، سهره جدا گرديده پرندگان آلوده، ويروس را از طريق مجاري تنفسي، ملتحمه چشم و مدفوع دفع مينمايند بدين جهت احتمالاً نحوه انتقال ويروس به دو روش انتقال مستقيم بين پرندگان آلوده و حساس و نيز انتقال غير مستقيم شامل ذرات آئروسل و يا وسايلي كه در معرض آلودگي به ويروس هستند صورت مي گيرد. از آنجايي كه پرندگان مبتلا مقادير زيادي از ويروس را توسط مدفوع خود دفع ميكنند بنابراين آلوده شدن آب، دان، تجهيزات، سيلوي دان، قفس ها، لباس ها، وسايط نقليه و حشرات با مواد دفعي باعث پخش و انتشار ويروس ميگردد. از اينرو انتقال ويروس ها به مناطق ديگر توسط افراد، سرويس هاي تهيه و توزيع مواد و تجهيزات به سهولت انجام مي گيرد. بطور كلي منابع اصلي آلودگي طيور شامل 1- گونه هاي مختلف پرندگان اهلي 2- پرندگان زينتي 3- پرندگان وحشي 4- ساير حيوانات ميباشند كه در بين گروههاي نامبرده پرندگان وحشي عمده ترين منبع آلودگي براي طيور اهلي بوده بخصوص در اين گروه مرغان آبي مهاجر از نقش بسزايي برخوردارند. از علائم بيماري در طيور ميتوان از كاهش فعاليت، بي اشتهايي، لاغري مفرط، افت توليد و علائم خفيف تا شديد تنفسي شامل سرفه، عطسه، ترشح زياد اشك، ادم در سر و صورت و اختلالات عصبي و اسهال نام بردكه هر يك از علائم فوق ممكن است به تنهايي يا به صورت مجموعه اي از علائم بروز نمايند واگيري و تلفات بسته به سويه ويروس و سن ميزبان متفاوت است بطوريكه در واگيريهاي با ويروس هاي با بيماريزايي بالا واگيري و تلفات به 100 درصد هم ميتواند برسد. بمنظور پيشگيري و كنترل ويروس بايد به منابع انتقال دهنده ويروس توجه نمود عمده ترين منبع ويروس براي پرندگان، ساير پرندگان آلوده ميباشند لذا رعايت موارد قرنطينه اي و بيوسكيوريتي كه اولين خط دفاعي در مقابل هر بيماري عفوني ميباشد بمنظور مقابله با ويروس از اهم موارد ميباشد بر اين اساس پيشگيري از عفونت با ويروس آنفلوانزا شامل جدا كردن پرندگان حساس از پرندگان آلوده و دور نگه داشتن پرندگان حساس از ترشحات و محتويات دفعي پرندگان آلوده ميباشد كه اينگونه عفونت ها ميتوانند بوسيله‌آلودگي تجهيزات، وسائط نقليه، وسايل تلقيح و مايه كوبي، دان، آب و غيره جابجا شوند. تصميم به ريشه كني بر اساس طبيعت، ابعاد مشكلات و خصوصيات بيولوژيكي متفاوت ميباشد كه بدين منظور حذف يك منبع عفوني از جمله مزارع عفوني و آلوده و همچنين پرندگان زينتي و زنده موجود در فروشگاههاي پرندگان زنده الزامي ميباشد تصميم گيري در خصوص استفاده از واكسن در واگيري هاي ويروسي كه بيماريزايي بالايي دارند در كشورهاي مختلف متفاوت است.

کشت هیدروپونیک

کشت بدون خاک شامل انواعی از روشهای غیر متعارٿ کاشت گیاهان است . مانند کشت آبی و کشت در ماسه و کشت در سنگریزه و کشت هوایی و کشت داخل لوله و ...

کلمه هیدروپونیک برای اولین بار در آمریکا استٿاده شد و مترادٿ با کشت بدون خاک است . ولی در آلمان و انگلیس کشت آب برای این روش نام گذاری می شود .

روش کشت گیاهان بدون خاک از سالها قبل در ٿلسطین اشغالی استٿاده می شده است . در این منطقه به دلیل کمبود آب و خاک این روش جایگزین مناسبی برای زراعت روشهای متداول است .

در زیر انواعی از کشت های هیدروپونیک توضیح داده می شوند :  

کشت آبی یا مایع : ریشه گیاه به طور مداوم در محلول غذایی قرار دارد و گیاه از قسمت طوقه ( حد ٿاصل ریشه و ساقه ) بیرون از مایع است و با پلاستیک و مقوا و ... بالا نگه داشته شده است . کشت درون لوله هم نوعی از کشت مایع است .

کشت در ماسه : ریشه گیاهان در داخل مواد جامدی که دارای قطر کوچکتر از 3 میلی متر باشند قرار دارد و این مواد مانند پلاستیک و پشم سنگ و یا هر ماده دیگری که آلی نباشد ممکن است .

کشت در سنگریزه : ریشه گیاهان در موادی که قطری بیشتر از 3 میلی متر دارند قرار گرٿته مثل سنگ خارا و گدازه آتشٿشانی و بازالت و هر ماده غیر آلی دیگر .

در این روش آبیاری به دو صورت آبیاری لوله ای ( زیرزمینی ) که مواد غذلیی در مخزنی بوده و به بستر رشد گیاه پمپ می شود و آبیاری سطحی که محلول غذایی رقیق در سطح محیط رشد توسط لوله سوراخداری پخش می شود ( کود مایع به آب مصرٿی گیاه در هنگام آبیاری اضاٿه شده است )

کشت در هوا : در این روش ریشه گیاهان در محیطی قرار گرٿته که به وسیله قطراتی آب که حاوی مواد غذایی لازم است اشباع شده است . این روش به تجهیزات پیشرٿته نیاز دارد .

کشت در ورمی کولیت : ریشه گیاه در ورمی کولیت که با موادی معدنی مخلوط شده است قرار دارد

کشت در پشم سنگ : ریشه گیاه در داخل پشم سنگ و مواد معدنی که خصوصیاتی شبیه به پشم سنگ دارند قرار می گیرد .

کشت آبی : این کشت بیشتر برای گیاهان زینتی به کار می رود .

کشت در پلاستیک : ریشه در داخل کیسه های پلاستیکی قرار داشته و مواد اطراٿ ریشه هم شامل کمپوست یا پیت یا خاک اره و ... می باشد .

به طور کلی کشت بدون خاک از دو سیستم پیروی می کند :

1-     سیستم باز : محلول غذایی مججد استٿاده نشده مثل کشت در پشم سنگ و کشت کیسه ای و کشت در سنگریزه

2-    سیستم بسته : محلول غذایی مجدد مورد استٿاده قرار می گیرد و به عبارت دیگر محلول در یک چرخه قرار دارد و به آن ٿقط مواد غذایی که کاهش می یابند و آب اضاٿه می شود .

 

اما این روش کشت بدون خاک یک سری مزایا و معایبی نسبت به دیگر روشهای متداول کشت گیاهان دارد که در زیر بیان می شوند :

1-   چون محلول غذایی مایع است به راحتی می توان آن را کنترل کرد و تنها مواد غذایی که کاهش یاٿته است را به محلول اضاٿه کرد در حالی که در خاک این کار غیر ممکن است ( هزینه زیادی دارد ) .

2-      گیاهان را می توان در مناطقی پرورش داد که در حالت عادی رشد نمی کنند

3-      مصرٿ آب در این روش به طور قابل ملاحظه ای کاهش می یابد و این یک مزیت برای نواحی خشک است .

4-   در این روش ضد عٿونی کردن محیط رشد بسیار شده و کم هزینه است در حالی که ضد عٿونی کردن خاگ گران قیمت و غیر ممکن است . پس در این روش آلودگیهای ریشه بسیار کم دیده می شود .

5-       در این روش می توان از آبهای شور هم استٿاده کرد .

6-   در این روش محصول بسیار بیشتر و کیٿیت عالی داشته چون مواد غذایی به راحتی در اختیار گیاه قرار داشته است پس در حقیقت کیٿیت و کمیت محصول در واحد سطح اٿزایش چشمگیری دارد .

7-   در این روش از حجم ریشه ها به شدت کاسته می شود و بزرگ شدن ریشه ها در حد میکروسکوپی است و چون ریشه ها نسبت به کشت خاکی کم شده کمتر هم دچار بیماری می شوند .

8-      مهمترین عیب این روش این است که به سرمایه گذاری بالایی نیاز دارد زیرا تمام سیستمها باید اتوماتیک باشد .

9-      برای کشت گیاهان با این روش به اٿرادی نیاز است که در این زمینه تخصص و آگاهی داشته باشند .

10-   آلودگی آبهای زیر زمینی هم در اثر مخلوط شدن با محلول های غذایی مشکلی دیگر است .

11-   دٿع ضایعاتی مثل پشم سنگ که به عنوان محیط رشد هستند هم مشکل است .

به طور کلی دوستان این روش یکی از روشهای نوین در کشاورزی بوده که بسیار جای کار دارد و در حالی که بسیاری از کشورها این کار را انجام می دهند لااقل در ایران جای کار کردن زیاد دارد و علارقم اینکه سرمایه و دانش زیادی لازم دارد ولی به عنوان یکی از رشته هایی است که آینده ای درخشان در دنیای کشاورزی دارد .

منبع : کتاب مدیریت کشت بدون خاک –  تالیٿ : مییر شوارز – ترجمه : کاظم هاشمی مجد

 

 

 

 

تشخيص زمان برداشت هندوانه و شرایط نگهداری آن

شهین زمردی- عضو هیات علمی مرکز تحقیقات کشاورزی آذربایجان غربی

تشخیص مرحله رسیدن هندوانه بسیار مهم است. هیچ نوع اختلافی در ظاهر هندوانه های رسیده و نارس وجود ندارد. در نتیجه باید از میوه چین های مجرب بهره جست. برای تشخیص رسیدن هندوانه روش های متعددی وجود دارد. یک روش صدایی است که با انگشت روی هندوانه زده می شود. هندوانه نارس صدای تو خالی نسبتا تیزی داشته ولی هندوانه رسیده صدای آرامتری دارد باید توجه داشت هندوانه بیمار یا نارس که زود از ساقه چیده و پلاسیده شده نیز صدای پر و آرامی دارد.

بعضی از افراد از روی پژمرده شدن پیچک و تغییر رنگ آن از سبز به قهوه ای در نزدیکی محل اتصال میوه به ساقه استفاده می کنند.

نحوه دیگر پر شدن ظاهری و کامل به نظر رسیدن میوه است. بعضی افراد ار روی مشخصات خارجی و ظاهر پوست و اندازه میوه رسیده ونارس را تشخیص می دهند. مطالعات نشان می دهد بهترین علامت رسیدن میوه تغییر رنگ پوست میوه است. به هنگام رسیدن میوه رنگ پوست روشن تر می شود. این تغییر رنگ در نقطه تماس میوه با زمین به خوبی هویدا است. رنگ نقطه تماس میوه نارس سفید متمایل به سبز است ولی پس از رسیدن رنگ این نقطه به زرد روشن تبدیل می شود. در ایران یکی از راه های تشخیص هندوانۀ رسیده فشردن هندوانه بین دو دست است. شنیدن صدای نازک که از شکاف داخلی گوشت بوجود می آید به عنوان علامت تردی میوه شناخته شده و معرف رسیده بودن آن است.

هندوانۀ سفت با شکل یکنواخت و سنگین مطلوب است. اگر رنگ پوست آن کمرنگ و شیری باشد مطلوب نیست. گوشت آن باید سفت بافت تازه و تخمهای آن کاملا رسیده و پر باشد. زمان برداشت هندوانه موقعی است که مقدار قند آن به حداکثر ممکن رسیده باشد. مقدار قند میوه در وسط یعنی محلی که دارای تخم نیست از سایر نقاط بیشتر است. در طول قطر میوه به طرف خارج مقدار قند کم می شود. مقدار قند دو طرف سر میوه زیادتر است.

از روی تغییرات ظاهری و خارجی میوه باید دربارۀ رسیدن آن و بهترین موقع برداشت محصول قضاوت کرد. بارسیدن میوه وزن مخصوص آن کم شده ولی مواد جامد و وزن مطلق هندوانه زیاد می شود.

مطالعات در روسیه نشان داده که وزن مخصوص هندوانه نارس0/96- 0/99 هندوانه رسیده 0/95 و هندوانه بیش از حد رسیده 0/85-0/89 می باشد.

برای تعیین مغز خالی یا مغز پر هندوانه از دستگاه اشعۀ ایکس استفاده می شود. هندوانه های مغز خالی روی فیلم به خوبی دیده می شوند.

 

در زمان برداشت محصول موضوع بسیار مهم که باید در نظر گرفته شود احتیاط کامل در کندن میوه از بوته و حمل آن به انبار یا بازار فروش است زیرا ضربه شدید و یا فشار وارد به هندوانه علاوه بر این که ممکن است موجب شکستن و نامرغوبی میوه شود باعث فساد و معیوب شدن داخل میوه نیز می گردد. در موقع برداشت محصول باید مقداری از ساقه یا دم روی میوه بماند و هر اندازه این ساقه درازتر باشد بهتر است.

در موقع چیدن نباید هندوانه را با دست کشیده یا از ساقه قطع کرد بلکه باید با یک چاقو یا قیچی تیز این کار را انجام داد. ضمنا باید قسمتی از ساقه هندوانه تا آنجا که ممکن است به میوه متصل باشد زیرا هر چقدر این قسمت بلند تر باشد احتمال گندیدگی انتهای میوه کمتر می شود. انواع بیضی شکل را نباید روی انتهای آن ها نگه داشت یا در معرض نور شدید آفتاب قرار داد یا بیش از سه ردیف روی هم چید.

هندوانه صبح زود بسیار حساس به شکستن و شکاف برداشتن است زیرا سلول های پوست و گوشت میوه کاملا متورم اند. مطالعات نشان می دهد قسمت اعظم مقاومت در برابر شکاف برداشتن مربوط به مشخصات گوشت است. مغز تو خالی هندوانه از عواملی است که مقامت هندوانه را در برابر شکاف کم می کند.

غیر از هندوانه های کوچک یخچالی معمولا هندوانه بدون صندوق حمل و نقل می شود . بین هندوانه ها کاه یا پوشال نباید گذاشت زیرا تهویه به خوبی انجام نمی گیرد و میوه زودتر له می شود. هنگام حمل هندوانه کف وسیله نقلیه باید از یک طبقه کلفت کاه و اطراف تریلی یا کامیون نیز باید از پارچه ها یارزان مانند تاشو پوشیده شود. هندوانه را بین کاه در کف انبار تا سه قشر روی هم می توان چید.

پس از جمع آوری محصول معمولا آن ها را در مزرعه تل می کنند یعنی آنها را روی یکدیگر به شکل توده قرار می دهند . در این صورت نباید تعداد طبقات بیش از 5 ردیف باشد مخصوصا در انواع درشت و سنگین که فشار طبقات رویی بر هندوانه های زیرین باعث ترک خوردن بیرون و داخل میوه شده و ارز مرغوبیت آن می کاهد .

هندوانه را نمی توان مدت زیادی انبار کرد . در شرایط مناسب 2 تا 3 هفته قابل نگهداری است.

بهتر است در یخچال نگهداری شود و در غیر این صورت باید در جای خنک و تاریک نگهداری گردد. نور خورشید مستقیم و حرارت زیاد باعث تسریع فساد می شود .

بهترین شرایط برای انبار کردن دمای بین 4/4 -2/2 درجه سانتیگراد و رطوبت نسبی 85 تا 90 درصد است . در دمای کمتر از مرغوبیت هندوانه کاسته می شود .

سرمای زیاد ممکن است باعث بروز آسیب هوای سرد شده و لکه های نرم آبی ایجاد شود.

گوشت هندوانه در دمای بین 8/0 تا 9/0 درجه سانتیگراد زیر صفر و پوست آن بین 6/0 تا 8/0 درجه سانتیگراد یخ می زند.

هندوانه بریده شده نیز باید با پلاستیک های محافظ پوشش داده شده و در یخچال نگهداری شود.

 

توسط: بنفشه شهبازپناهی عضو هیئت علمی سایت iranagribiz

منبع: ماهنامه علمی، فنی، کشاورزی و محیط زیستی سنبله، شماره 136

کشاورزی ارگانیک برای تنوع زیستی بسیار مناسب است.
تنوع زیستی به انواع تنوع در زمین مانند تنوع ژنتیکی ، تنوع گونه و تنوع اکوسیستمی اشاره دارد.
حفظ تنوع زیستی فقط برای مناطق حفاظت شده نیست. اغلب استراتژی های حفاظتی با حفظ گونه های موجود در مناطق حفاظت شده آغاز می شود. اما این کارها هرگز برای حفاظت تنوع زیستی کافی نیست . برای این کار احتیاج به زمینهای پایدار همراه با استراتژیهای مدیریت آب، برای تشویق تنوع زیستی بومی در نواحی که مردم زندگی می کنند ،دارد . تقریباً37% سطح زمین برای مصارف کشاورزی مورد استفاده است ( در آسیا 50% ،صحرای آفریقا40%) در اغلب این نواحی تنوع زیستی در حال از بین رفتن است برای حفظ تنوع زیستی هم کشاورزی و هم طبیعت لازم است.
کشاورزی خود یکی از عوامل حفظ تنوع زیستی است .در هرسيستم  کشاورزی تنوع زیستی به اجرا در می آید این کارها مانند بازیافت مواد زاید، کنترل شرایط اقلیمی و بافر کردن فرآیندهای آبیاری است .در سیستم های کشاورزی انسان ها با آوردن نهاده های خارجی در این اکوسیستم دخالت می کنند مانند استفاده از آفت کش های شیمیایی و کودهای شیمیایی.
تنوع زيستي کشاورزی در حال حاضر درحد بحرانی است . در حال حاضر فقط کمتر از 70 گونه گیاه در بیش از 1300 میلیون هکتار در جهان کشت می گردد و فقط گونه های کمی از انواع گیاهان مورد پرورش هستند. در آمریکا 60-70 % لوبیاهای کاشته شده فقط از 3 گونه استفاده می شود.
سازمان خواروبار جهانی ملل متحده تخمین زده که 75 % تنوع ژنتیکی محصولات کشاورزی در خیلی از گیاهان بومی از مناطق اصلی خود از بین رفته اند.
چگونه کشاورزی ارگانیک می تواند باعث پیشرفت و توسعه تنوع زیستی گردد؟
 با احترام گذاشتن به ظرفیت طبیعی خاک ، گیاه، حیوانات و اکوسیستم کشاورزی ارگانیک می تواند به حفظ تنوع زیستی کمک کند.
در این نوع کشاورزی با استفاده از عملکردهای اکولوژیکی طبیعی می توان تولید را افزایش داده و در برابر آفات و بیماریها مقاوم نمود. کودهای سنتز شده ، ارگانیسم های اصلاح ژنتیک شده و آفت کش ها اثر منفی بر روی تنوع زیستی و سلامتی دارند و در این نوع کشاورزی استفاده از آنها ممنوع است.

تقویت تنوع :

کشاورزی ارگانیک استفاده شرایط بومي است و استفاده از  ترکیبات شیمیایی آلی ممنوع است.

سیستم های آلی باعث تشویق استفاده از گونه های محلی و واریته های حیوانات و محصولات ميگردد.مزارع ارگانیک دارای تنوع زیستی بالایی هستند زیرا تنوع آیش بسیار بیشتر بوده و گیاهان بیشتری کاشته می شود.

پروژه های تحقیقاتی نشان داده است که کشاورزی ارگانیک باعث افزایش تعداد و گونه های وحشی در مزرعه می گردد. تحقیقات 76 محقق کشورهای مختلف نشان داد که کشاورزی ارگانیک باعث بهبود چرخه غذایی از باکتریها تا پستانداران می گردد. زیرا کشاورزی ارگانیک با حیات وحش بصورت دوستانه برخورد می کند و از مواد شیمیایی و سموم کمتر استفاده می کند.

کار با طبیعت :

کاکائو و قهوه گیاهان سایه دوست هستند اما رشد سریع انها باعث حساسیت آنها در برابر بیماریها و آفات می گرددو پرورش قهوه و کاکائو در زیر سایه بان باعث افزایش قدرت زنده ماندن و افزایش عملکرد می گردد و باعث کاهش استفاده از سموم جهت دفع آفات و بیماریها می شود.

بنابر این پرورش کاکائو بصورت زیستی باعث کمک به کشاورزان و تنوع زیستی می گردد.

حفظ سنتها :

با حفظ کشاورزی سنتی می توان به حفظ حیات وحش و تنوع زیستی و اقتصاد پایدار روستاها کمک کرد.

برای کشت برنج احتیاج به آب زیادی است و تقاضای زیاد آب برای این محصول یک تهدید عمده برای رژیمهای آبی دنیاست.

حمایت از توسعه پایدار:

با تولید میزان وسیعی از غذاها با کشاورزی ارگانیک می توان در جوامع محلی به تولید مشغول گردید. افزایش جمعیت باعث استفاده بیشتر از زمینها برای استفاده از کشاورزی شود. و این زمینها مخصوصاً در جاهای پرآب بیشتر در معرض خطر است و همین امر باعث شده که خسارات سیل آسیبهای فراوانی به آن جوامع وارد آورد.

تهدیدهای تنوع زیستی :

 یکی از این تهدیدات محصولات تراريخته است.

حمایت از کشاورزی ارگانیک

برای اینکه توسط کشاورزی بتوانیم تنوع زیستی را نیز افزایش دهیم احتیاج به فعالیت های وسیعی داریم . در این زمینه کشاورزان و تشکل های غیر دولتی کمک زیادی می توانند انجام دهند.

سیاست ها :

تشويق کشاورزی ارگانیک در بین دولتها نه با صادرات این محصولات بلکه با حفاظت از مواد غذایی و تنوع زیستی.

تشویق مسئولات زیست محیطی برای ترويج کشاورزی ارگانیک جهت شرکت در برنامه های بین المللی تنوع زیستی.

تشویق مجامع به شرکت در پروژه های کشاورزی ارگانیک و سرمایه گذاری در بخش تنوع زیستی.

ارزیابی اثر سوبسیدهای کشاورزی بر روی تنوع زیستی.

تحقیقات و ترویج

ترویج تنوع زیستی موفق در بین کشاورزان و كارشناسان كشاورزي.

انتشار دستاوردهای نوين مورد کشاورزی ارگانیک و تنوع زیستی.

تحقیق در مورد تنوع کشاورزی ارگانیک (عوامل بازدارنده تنوع زیستی خصوصاً در کشورهای جهان سوم)

تشخیص ، توسعه و حفظ گونه ها با پتایسیل عملکرد خوب آن در شرایط منطقه ای.

بهبود بازار فروش:

ارتقاء توسعه بازارهای محصولات کشاورزی ارگانیک

ارتقاء نظر مصرف کنندگان در مورد کشاورزی ارگانیک

کاهش تهدیدات

معرفی آلاینده های کشاورزی به تولید کنندگان

تحقیق درباره اثر و پتانسیل  محصولات ژنتیکی اصلاح شده بر تنوع زیستی

استفاده از چهارچوب قانونی توسعه تحت کنواسیون تنوع زیستی و پروتکل کارتگانا   برای توسعه قوانین زیستی سالم در سطح بین المللی

قبول نکردن منابع ژنتیکی اصلاح شده و حفظ کشاورزی يومي و تامین بذر آنها

استانداردهای تنوع زیستی

  فدراسيون جهاني محصولات ارگانيك (IFOAM) اخیراً  تحقيق در مورد تنوع زیستی جهانی و استانداردهای آمایش سرزمین را بر اساس استانداردهایی جهاني شروع کرده است

این استادندارها احتیاج به مدیریت تنوع زیستی آمایش سرزمین ها در هرمنطقه دارد.

مهندسی نقشه‌برداری و طراحی فضای سبز   

توسعه فضای سبز در شهرها در بسیاری از موارد به صورت تجربی دنبال شده و پروژه‌های مرتبط با آن طراحی و اجرا می‌شود و این در حالی است که با توجه به نقش فضای سبز در زیباسازی سیما و منظر شهر، لازم است تا با افزایش فضای سبز، به صورت مهندسی و صحیح برخورد کرد.

پیشرفت چشمگیر صنعت و تکنولوژی و افزایش جمعیت از جمله مواردی است که زندگی را روی کره خاکی، برای انسان‌ها هر روز مشکل و دشوارتر می‌کند.

با این همه فناوری و پیشرفت تکنولوژی از جمله راهکارهایی است که در زندگی امروز انسان‌های شهرنشین جایگاه ویژه‌ای دارد.آنها می‌توانند با بهره گیری از ابزارهای جدید بخشی از دشواری‌های زندگی روزمره را کاهش داده و راه هموارتری را بپیمایند.

یکی از عمده‌ترین مسایل شهرها و شهرنشینان امروزی، بروز و افزایش آلودگی‌های ناشی از پیشرفت‌های صنعتی است که گستره وسیعی از انواع آلودگی را در بر می‌گیرد. از طرفی افزایش روزافزون جمعیت، یعنی تراکم بیشتر در یک فضایی که روز به روز به حجم آلاینده‌های آن افزوده می‌شود، انسان‌ها را بیش از گذشته در معرض خطر قرار داده است.

بسیاری از کشورهای جهان هم اکنون با مشکل آلودگی محیط‌زیست به ویژه در شهرها روبه‌رو هستند و در این میان ایران که کشوری پرجمعیت است از این قاعده مستثنی نیست.

در راستای کاهش آلودگی‌ها در زندگی شهری، پرداختن به مقوله فضای سبز و افزایش آن تا حدی که یک جامعه پرجمعیت با وسعت زیاد را مجاب سازد، مهم و امری انکار ناپذیر است.

توسعه فضای سبز در شهرها در بسیاری از موارد به صورت تجربی دنبال شده و پروژه‌های مرتبط با آن طراحی و اجرا می‌شود و این در حالی است که با توجه به نقش فضای سبز در زیباسازی سیما و منظر شهر، لازم است تا با افزایش فضای سبز، به صورت مهندسی و صحیح برخورد کرد.

کاربرد عمل نقشه‌برداری در طراحی مهندسی فضای سبز را از یک دیدگاه کلی می‌توان به دو بخش تقسیم کرد:

- استفاده از تکنیک‌های مختلف مهندسی نقشه‌برداری در طراحی مهندسی فضای سبز

- استفاده از شاخه GIS برای ثبت رقومی در طراحی فضای سبز

استفاده از تکنیک‌های مهندسی نقشه‌برداری

یکی از مهم‌ترین مقولات که در کنار ایجاد فضاهای سبز به صورت متناسب با تراکم یک منطقه مطرح است. چگونگی طراحی مهندسی یا مساله زیباسازی فضای سبز است. بی‌تردید روحیه بشر، هرج و مرج طلب نیست و بر همین پایه از هر امری که به نوعی ایجاد هرج و مرج و نامنظمی را در سطح جامعه ترویج می‌بخشد، گریزان است.

حال چنانچه درنظر بگیریم، در یک شهر پیشرفته با مکانیزم ساختاری مهندسی و معماری مدرن، فضای سبز به صورت پراکنده و خارج از چارچوب هندسی ایجاد شود، گر چه ممکن است هدف اصلی که همان ترویج فضاهای سبز و مبارزه با آلودگی و ناهنجاری‌ها در جامعه است، را تحقق بخشد. اما به صرف اینکه به صورت نامنظم گسترش یافته، ممکن است بر زیباسازی شهر و محیط اطراف خود، تاثیر نامطلوب گذارند.

مراتع و جنگل‌ها از جمله فضاهای سبزی است که هدف نخست را تحقق می‌بخشد، اما فکر اینکه در یک شهر پیشرفته، فضای سبز به صورت جنگل و مرتع به صورت طبیعی و نامنظم به چشم می‌خورد‌، بسیار عجیب به نظر می‌رسد.

این است که کارشناسان طراحی مهندسی فضای سبز را بر آن می‌دارد تا هم راستا به ایجاد فضاهای سبز متناسب، به فکر منظم‌سازی و زیباسازی آن باشند. در این بین نقش مهندسی نقشه‌برداری بسیار واضح به چشم می‌خورد.

برای ایجاد یک پارک شهری یا جنگلی، ابتدا لازم است تا طرح معماری ایجاد این فضا روی زمین پیاده شود. برای دستیابی به این هدف، لازم است تا با استفاده از ابزار دقیق نقشه‌برداری، فواصل و زوایا را به صورت دقیق روی زمین پیاده کند. این در صورتی امکان‌پذیر است که فضاهای سبز به شکل ساده هندسی گسترش یابد.

با پیشرفت تکنولوژی،‌ امروزه می‌توان از ابزاری رقومی استفاده کرد که این موضوع، از دید شهرداری‌ها پنهان نیست، منتهی چه بسا تاکنون این علم در خدمت ثبت مالکیت‌ها قرار داشته است و تاکنون از آن برای ثبت فضاهای سبز استفاده نشده است.

یک نقشه رقومی، نقشه‌ای است که در آن اطلاعات مکانی را به جای ذخیره در حالت گرافیکی، به صورت رقومی نگهداری می‌کنند و این قابلیت را داراست تا هر لحظه که بخواهند آن را به صورت گرافیکی درآورند.

تهیه نقشه‌های رقومی شامل سه مرحله است:

1) به دست آوردن و جمع‌آوری اطلاعات شامل تبدیل اطلاعات به حالت رقومی

2) پردازش اطلاعات از طریق ایجاد انتقال اطلاعات به ساختارهای متفاوت

3) ارایه اطلاعات با استفاده از تکنیک‌های گرافیک کامپیوتری، برای نمایش تصویری و انتقال اطلاعات به یکدیگر

در ارایه توضیحی شفاف در این زمینه، می‌توان چنین گفت همان‌طور که یک قطعه زمین لازم است تا از نظر محل و مکان، مالکیت، آدرس، شماره و ... در یک محل ثبت شود.

این اطلاعات در فایل‌های کامپیوتری به صورت « دیتابیس » حفظ و نگهداری می‌شود که در این صورت می‌توان بر اساس نیاز کاربران مختلف، نقشه‌های گرافیکی کامپیوتری متفاوتی برای نمایش تصویری از آن استخراج کرد.

هم‌اکنون در بسیاری از کشورهای صنعتی مانند کانادا،‌ سوئد، آمریکا و پرتغال، به ثبت فضاهای سبز اقدام شده است و به کمک دیتابیس‌های موجود، به راحتی می‌توان هرگونه اطلاعات خاص را از آن به منظور مقاصد مختلف استخراج کرد که به نام GPS معروف است.

در بین این گیرنده‌ها، یک نوع گیرنده دستی به چشم می‌خورد که استفاده از آن بسیار آسان بوده و در عین حال دقت مناسبی دارد و با توجه به قیمت بسیار مناسب آن (در مقابل دوربین‌های ساده نقشه‌برداری)، موارد استفاده فراوانی در طرح‌های شهری دارد.

پس از آنکه یک فضای سبز، روی زمین طبیعی پیاده شد لازم است تا تقسیمات داخلی آن و یا عوارضی نظیر تیرهای چراغ برق، صندلی و آب‌نماها، سطل‌های زباله، محوطه بازی کودکان، غرفه‌های خرید و فروش و سایر عوارض دیگر در داخل آن چنان پیاده شود که انطباق دقیق با نقشه‌های معماری طراحی شده داشته باشد و این همه با استفاده از هر دو روش نقشه‌برداری سنتی و استفاده از سیستم تعیین موقعیت جهانی به سهولت امکان‌پذیر است.

در انتهای این بخش، می‌توان در اختلاف بین این دو روش، چنین اظهار داشت که نقشه‌برداری با GPS دارای تفاوت‌هایی با نقشه‌برداری کلاسیک است.

زیرا شرایط جوی، روی آن تاثیری نداشته و هم‌چنین برقراری دید مستقیم بین ایستگاه‌های نقشه‌برداری الزامی نیست.

در یک جمله می‌توان چنین گفت که قبل از طراحی، باید توجه داشت که هدف نهایی موردنظر چه است و دقت‌هایی که باید به آن برسیم، چقدر است.

پس از اجرای طرح مهندسی یک فضای سبز، به جهت اینکه هزینه بسیار زیادی صرف ایجاد این فضا شده است، باید در نگهداری آن کوشا بود و از طرفی بهسازی و داشتن اطلاعات جامع در مورد فضاهای سبز، لازم و ضروری به نظر می‌رسد.

GIS نقشه‌هایی است که در طراحی مهندسی فضای سبز یک شهر به صورت کامل اجرا شده و ضمن تعمیم این فضاها، در جهت نگهداری و زیباسازی بیشتر آن اهتمام می‌ورزد.

به گزارش روابط عمومي و امور بين‌الملل سازمان نظام دامپزشكي جمهوري اسلامي ايران از نيمه دوم فروردين‌ماه سال جاري ثبت‌نام دامپزشكان جوياي كار در تمامي رده‌هاي دامپزشكي توسط سازمان نظام دامپزشكي ج.ا.ا در سراسر كشور آغاز خواهد شد.
عليرضا كيهان‌پور با اعلام اين خبر افزود: اين ثبت‌نام از طريق وب‌سايت سازمان به نشاني: www.irvc.org و فرم ثبت‌نام در مجله (ماهنامه) نظام دامپزشكي انجام خواهد شد كه تاريخ ثبت‌نام نقش به‌سزايي در اولويت‌بندي دامپزشكان جوياي كار دارد.
كيهان‌پور در پايان افزود: به‌زودي فرم ثبت‌نام دامپزشكان جوياي كار بر روي وب‌سايت سازمان قرار خواهد گرفت كه متعاقباً از طريق جرايد، صدا و سيما، مطبوعات، خبرگزاري‌ها و . . . اطلاع‌رساني خواهد شد.
وي پيش‌بيني نمود اين ثبت‌نام از نيمه دوم فروردين‌ماه سال جاري، اطلاع‌رساني قبلي آغاز شود.

امسال 5 میلیون تن پیاز و 2.4 میلیون تن سیب زمینی تولید می شود

مدیرکل دفتر سبزی و صیفی وزارت جهاد کشاورزی اعلام کرد: امسال بالغ بر دو میلیون و 400 هزار تن پیاز ، حدود 5 میلیون تن سیب زمینی و معادل 5 میلیون و 250 هزار تن گوجه فرنگی در کشور تولید شود.
محمد مهدی بحرینی در گفتگو با مهر گفت: پیش بینی می شود در سال زراعی 86-87 بالغ بر دو میلیون و 400 هزار تن پیاز، حدود 5 میلیون تن سیب زمینی و معادل 5 میلیون و 250 هزار تن گوجه فرنگی در کشور تولید شود، این در حالی است که در سال زراعی 85-86 تولید سیب زمینی معادل 4 میلیون و 400 هزار تن، تولید پیاز بالغ بر دو میلیون و 100 تا 150 هزار تن و تولید گوجه فرنگی 5 میلیون تن بوده است.
مدیرکل دفتر سبزی و صیفی وزارت جهاد کشاورزی بیان کرد: سطح زیر کشت سبزیجات در سال زراعی گذشته بالغ بر 123 هزار و 600 هکتار با عملکرد 22.3 تن در هکتار و تولید دو میلیون و 858 هزار تن و سطح زیر کشت محصولات صیفی 400 هزارهکتار با عملکرد 27.14 تن در هکتار و تولید 3 میلیون و 500 هزار تن بوده است.

افزایش سطح زیر کشت سبزی و صیفی به 820 هزار هکتار
وی اعلام کرد: در مجموع میزان تولید محصولات سبزی و صیفی در سال زراعی گذشته بالغ بر21 میلیون و 636 هزار تن با سطح زیرکشت معادل797 هزار و 130 هکتاربوده و پیش بینی می شود در سال زراعی 86-87 سطح زیر کشت این محصولات به 820 هزار هکتار با عملکرد 22.5 میلیون تن افزایش یابد.
بحرینی با بیان اینکه سطح زیر کشت محصولات سبزی و صیفی در طرح استمرار در سال زراعی جاری افزایش نمی یابد، افزود: محصول سیب زمینی در سال زراعی 85-86 در قالب طرح استمرار در استانهای جنوبی به خصوص در منطقه جیرفت و کهنونج در سطح حدود7 هزار هکتار کشت شده که از این میزان بیش از 200 هزار تن محصول برداشت شده و پیش بینی می شود از این سطح  بالغ بر 220 هزار تن سیب زمینی تولید شود.
تولید بیش از2 میلیون تن پیاز در سال زراعی جاری
وی تصریح کرد: در سال زراعی گذشته بالغ بر دو میلیون و 100 هزار تن پیاز به تولید رسید و پیش بینی می شود در سال زراعی 86-87 بالغ بر دو میلیون و 400 هزار تن پیازدرکشور تولید شود ضمن اینکه در سال زراعی گذشته حدود 140 هزار تن پیازصادرشده است.
مدیرکل دفتر سبزی و صیفی وزارت جهاد کشاورزی با اشاره به تولید گوجه فرنگی در دو فصل، اظهارداشت: پیش بینی تولید پائیزه و زمستانه این محصول ( خارج از فصل) معادل یک میلیون و 508 هزار تن بوده که این رقم به حدود دو میلیون تن افزایش یافته و پیش بینی می شود برداشت بهاره و زمستانه آن به بیش از 3 میلیون تن افزایش یابد.
به گفته وی با اجرای طرح استمرار در فصل زمستان و بهار کمبودی به لحاظ تامین سبزیجات و صیفی جات در سطح کشور وجود ندارد.
تولید 480 هزار تن سیب زمینی بهاره
بحرینی در رابطه با برنامه تولید بهاره سیب زمینی در سال زراعی جاری، عنوان کرد: در حال حاضر20 هزار هکتار به کشت این محصول اختصاص یافته و پیش بینی می شود تولید سیب زمینی بهاره به 480 هزار هکتار بالغ شود.
وی نیاز بذری سیب زمینی را سالانه معادل 600 هزارتن اعلام کرد و گفت: در سال زراعی جاری برای تامین بذور مناسب در رابطه با محصول سیب زمینی و تهیه بذوراصلاح شده برای گوجه فرنگی و پیاز از طریق سازمانهای جهاد کشاورزی استانها برنامه ریزی شده ضمن اینکه بکارگیری روشهای به زراعی  و استفاده بهتراز آبیاری تحت فشار و استفاده از کودهای آلی و ریزمغذیها همچنین کشت ارگانیک محصولات سبزی و صیفی در برخی از استانهای کشورآغاز شده است.
800 هزار تن خرید توافقی محصولات زراعی
مدیرکل دفتر سبزی و صیفی وزارت جهاد کشاورزی بیان کرد: تا کنون خرید توافقی محصولات مختلف زراعی به 800 هزار تن بالغ شده که این روند علاوه بر تسهیل در عرضه محصولات تولیدی مشکلات کمتری را در بحث فروش پیش روی کشاورزان قرار می دهد.
وی در پایان ظرفیت فرآوری محصول سیب زمینی در سال گذشته را حدود 750 هزار تن اعلام کرد و افزود: این میزان ظرفیت در سالجاری به یک میلیون تن افزایش خواهد یافت.
 

آغاز سال جدید  و آغاز فصل روییدن و زندگی دوباره طبیعت بر همگان مخصوصا دست اندرکاران علوم کشاورزی و دامپروری مبارک باد